Conversando con Edu Zelaieta Anta
- Fecha28 de Octubre
- Temática Literatura
Liburuaren abiapuntua: aitaren heriotza eta dolua
Laugarren poesia liburua duzu hauxe. Aurreko lanetan (aurreko bietan behintzat) inpresioa da kontzeptu edo ideia bultzatzaile argi bat zegoela liburuaren oinarrian (mugak, aldaketa eta mudantzak...). Kasu honetan heriotza, aitaren figura?
Egia da aurreko bi lanetan abiapuntuko kontzeptua argiago zegoela: muga (Mugaldekoak liburuan) eta aldaira (Aldaira urdinak liburuan). Oraingoan ere badago joko-jolas kontzeptuala, ispiluekin hain zuzen, baina lausoxeagoa da.
Aitaren heriotza abiapuntu kronologiko eta pertsonala izan da: aita hil eta berehala hasi nintzen idazten; eta, heriotzaren gaia oso presente badago ere, badira hainbat eta hainbat testu beste norabidea batean dabiltzanak.
Nola egiten zaio aurre horrelako gai pisutsu bati? Zein neurritan behar da denbora eta distantzia hura idazteko, gaiari sormenetik aurre egiteko?
Nire kasuan, funtsean, neure buruarentzako denbora hartuz. Modu pertsonalean, ez hainbeste beharbada literarioki, dolu kontziente bat egiteko asmo argia nuen. Dolu pertsonala. Dolu (barkatu adjektiboaren larria) askeagoa. Alde horretatik, hurbileko denboran eta distantzian idatzia dago liburuaren zati garrantzizko bat.
Besterik da, liburua egiteko bidean zaudela, areago argitaletxeak baiezkoa eman eta gero, poema gehiago txertatzea, kontu estetikoagoak zaintzea, beroan idatzitakoa pausan aztertzea eta, neurritxo batean, moldatzea, osotasun literario baten alde.
Aitaren presentzia oso presente dago liburuan, eta absentzia, eta dolua. Horrelakoei buruz sentsazioetatik mintzo zara askotan, usaimenetik, oroimenari loturiko ukimenetik. Absentzia gorputzean senti daitekeen zerbait da?
Nik baietz esango nuke. Zuk aipatutako zentzumenak izan daitezke horren adibide. Horren lekuko. Kontu honekin lotuta daude, esaterako, pertsonok batzuetan izaten ditugun erreakzio psikosomatikoak; hau da, jatorri psikikoa duen zerbaitek gorputzean uzten (ahal) ditu ondorioak. Gogora dezagun, bide batez, “soma” hitza grezieratik datorrela eta, hain justu ere, “gorputz” esan nahi duela.


