Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkaria

209. zk., 2026ko azaroaren 2a, astelehena

Hemen ikusgai dauden gainerako formatuen edukia PDF dokumentu elektroniko ofizial eta jatorrizkoa eraldatuz lortu da

BESTELAKO XEDAPENAK

INDUSTRIA, TRANTSIZIO ENERGETIKO ETA JASANGARRITASUNAREN SAILA

4609

EBAZPENA, 2026ko urriaren 8koa, Ingurumen Administrazioaren zuzendariarena, zeinaren bidez formulatzen baita Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntualari buruzko ingurumen-txosten estrategikoa, IB12 Illarra eremuari, Villa Ereski (AY. 18 Munto) eta Depósito (IB. 17 Matia Fundazioa) lurzatiei eta Erregenea lursailei buruzkoa.

AURREKARIAK

2026ko uztailaren 3an, Donostiako Udalak Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren Aldaketa Puntualaren ingurumen-ebaluazio sinplifikatua hasteko eskaera egin zion Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzari. Aldaketa hori Illarra IB.12 eremuari, Villa Ereski (AY.18 Munto), Depósito (IB.17 Matia Fundazioa) lurzatiei eta Erregeneako lursailei dagokie (aurrerantzean, Planaren aldaketa).

Eskabidea Euskadiko Ingurumen Administrazioaren abenduaren 9ko 10/2021 Legean xedatutakoaren arabera egin da, eta Ingurumen-ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 29. artikuluak eta hurrengoek arautzen duten ingurumen-ebaluazio estrategiko sinplifikatuaren prozeduraren esparruan. Eskabidearekin batera, hainbat dokumentu aurkeztu ziren, hala nola Planaren zirriborroa eta ingurumen-dokumentu estrategikoa, zeinak Ingurumen-ebaluazioari buruzko abenduaren 9ko 21/2013 Legearen 16. eta 29. artikuluetan zehaztutako edukia baitzeukan.

Euskadiko Ingurumen Administrazioaren abenduaren 9ko 10/2021 Legearen 75. artikuluan xedatutakoa betez, Eusko Jaurlaritzako Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzak eragindako administrazio publikoei eta pertsona interesdunei kontsultak egiteko izapidea hasi zuen 2026ko uztailaren 23an, eta espedientean jasota dago emaitza. Era berean, Donostiako Udalari prozeduraren hasieraren berri eman zitzaion.

Halaber, espedientean jasotako dokumentuak eskuragarri egon ziren Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Sailaren web-orrian, interesdun orok aukera izan zezan ingurumenaren arloan egokitzat jotzen zituen oharrak egiteko.

ZUZENBIDEKO OINARRIAK

Euskadiko Ingurumen Administrazioaren abenduaren 9ko 10/2021 Legearen 60. artikuluan xedatutakoaren arabera, dagokion ingurumen-ebaluazioko prozeduraren mende jarri beharko dira, nahitaez, ingurumenean efektu nabarmenak izan ditzaketen plan, programa eta proiektuak, bai eta haien aldaketak eta berrikuspenak ere, ingurumen-babes handia bermatzeko eta garapen jasangarria sustatzeko.

Plana Euskadiko Ingurumen Administrazioaren abenduaren 9ko 10/2021 Legearen 72.2 artikuluko kasuen artean dago, II.B eranskineko 2. epigrafearekin bat datorrelako. «II.A eranskineko planen eta programen aldaketa txikiak jasotzen ditu apartatu horrek, II.G eranskineko aldaketa txikien definizioaren arabera».

Ingurumen-ebaluazio estrategiko sinplifikatuaren prozedura 75. artikuluan araututa dago, abenduaren 9ko 10/2021 Legeak II.C eranskinean ezarritako irizpideei jarraituz.

Planaren dokumentazio teknikoa aztertu ostean, eta kontuan hartuta ingurumen-dokumentu estrategikoa zuzena dela eta indarrean dagoen araudian aurreikusitako alderdiak betetzen dituela, Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzak ingurumen-txosten estrategiko hau ematen du, Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Sailaren egitura organikoa eta funtzionala ezartzen duen abenduaren 3ko 410/2024 Dekretuaren arabera.Txosten horretan, aztertzen da ea planak ondore nabarmenak izan ditzakeen ala ez ingurumenean, eta, beraz, bete behar duen ala ez ingurumen-ebaluazio estrategiko arruntaren prozedura, edo, bestela, zer baldintza ezarri behar diren plana garatu eta ingurumena behar bezala babesteko.

Kontuan hartu dira honako hauek: 10/2021 Legea, abenduaren 9koa, Euskadiko Ingurumen Administrazioarena; 21/2013 Legea, abenduaren 9koa, Ingurumen-ebaluazioari buruzkoa; 410/2024 Dekretua, abenduaren 3koa, Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Sailaren egitura organikoa eta funtzionala ezartzen duena; 39/2015 Legea, urriaren 1ekoa, Administrazio Publikoen Administrazio Prozedura Erkidearena; 40/2015 Legea, urriaren 1ekoa, Sektore Publikoaren Araubide Juridikoarena, eta aplikatzekoa den gainerako araudia. Horiek horrela, honako hau

EBAZTEN DUT:

Lehenengoa.– Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntuala egiteko ingurumen-txosten estrategikoa formulatzea, IB.12 Illarra eremuari, Villa Ereski (AY.18 Munto) eta Depósito (IB. 17 Matia Fundazioa) lurzatiei eta Erregenea lursailari dagokienez. Hona txostenaren edukia:

A) Planaren azalpena: helburuak eta jarduketak.

Donostiako Udalak 2022ko martxoaren 24an onartu zuen behin betiko Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntuala, «IB.12 Illarra» eremuari, Villa Ereski (AY.18 Munto) eta Depósito («IB.17 Matia Fundazioa») lurzatiei eta Erregenea lursailei buruzkoa. Aldaketa horri, aldez aurretik, ingurumen-ebaluazio estrategiko sinplifikatua egin zitzaion, eta Eusko Jaurlaritzako Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzaren 2018ko azaroaren 27ko Ebazpenaren bidez amaitu zen.

Lugaritz-Aiete-Ibaeta auzoko auzo-elkarteak 530/2022 administrazioarekiko auzi-errekurtsoa jarri zuen 2022ko onarpenaren aurka. Ondorioz, Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiko Administrazioarekiko Auzien Salako Bigarren Atalak 482/2024 Epaia eman zuen 2024ko urriaren 25ean, eta epai horrek partzialki baliogabetu zuen hirigintza-aldaketa alderdi zehatz batzutan.

Epaia betearazteko, Udalak egokitzapen-dokumentu bat onartu zuen 2025eko uztailean, eskatutako zuzenketak jasotzen zituena: Illarran etxebizitza babestua ugaritzea, Villa Ereski eta Depósito zuzkidura propioak dituen jarduketa integratu gisa birdefinitzea, eta Erregenea gune libre urbanizaezin gisa mantentzea. Hala ere, erabaki horri errekurtsoa jarri zitzaion betearazpen-intzidentearen bidez, eta Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiak, 2026ko urtarrilaren 13ko autoaren bidez, epaia ez zela behar bezala betearazi deklaratu zuen eta udal-erabaki hori baliogabetu zuen. Ondoren, 2026ko otsailaren 11ko auto batek beste hirigintza-aldaketa bat izapidetu behar zela zehaztu zuen, epaiak baliogabetutako alderdietara mugatuta.

Ebazpen judizial horiek betez, Udalak HAPOaren beste aldaketa puntual bat egitea erabaki zuen 2026ko martxoan, eta herritarrek parte hartzeko programa onartu zuen. Egungo dokumentuaren helburu bakarra, beraz, Illarra, Villa Ereski, Depósito eta Erregenearen hirigintza-antolamendua epaian eta ondorengo auto judizialetan ezarritako eskakizunetara egokitzea da, 2022an onartutako gainerako zehaztapenak berriz aztertu gabe.

Xedea.

Illarra-Munto Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntual honen xedea 2022ko aldaketa puntuala egokitzea da, aipatutako epaia betetzeko.

Eremua.

Planaren xede den eremua Donostiako lau gunetan dago; horietan, 2022ko AP doikuntzak egiten ari zen egiturazko zehaztapenetan, eta haren antolamendu xehatua definitzen zuen.

– «IB.12. Illarra»: Ibaeta auzoan dago. Forma irregularra du, eta iparraldetik hegoaldera hedatzen da, 365 metro inguruko gehieneko luzeran, eta ekialdetik mendebaldera, 580 metro inguruko gehieneko luzeran. Illarra-Munto HAPOaren aldaketaren xede den azpieremua «IB.12.1» izenekoa da, eta 53.806 m²-ko azalera du guztira.

– «AY. 18.1. Munto» Villa Ereski lurzatia: Aiete auzoan dago. Lurzatiak forma angeluzuzena du,100 m inguruko gehienezko luzera eta 60 m-ko gutxieneko luzera du guztira eta 5.339 m²-ko azalera du.

– «IB.17 «Matia Fundazioa» eremuko Depósito lurzatia: Ibaeta auzoaren hego-ekialdeko muturrean dago. Lurzatia pentagono itxurakoa da, eta 1.895 m²-ko azalera du guztira.

– «Erregenea»: lursail horiek Antigua-Ondarreta auzoan daude, eta 5.925 m²-ko azalera dute.

Aurreikusitako jarduketak:

Epaia betetzeak 2022ko AParen aurreikuspenetako batzuk zuzentzea dakar, eta honako hauek dira Planaren aldaketan proposatutako doikuntzak:

– IB.12. Illarra eremuko jarduketa:

Epaiak eremu horri eragiten dio, deuseztasunari buruzko irizpena ematen baitu: 2.– Illarra azpieremuari dagokionez, sustapen publikoko etxebizitzaren estandarraren alde, lurzoru urbanizagarriaren gutxieneko estandarra aplikatzea berretsiz, eraikigarritasunaren % 75eko gehikuntza, Lurzoruari eta Hirigintzari buruzko Legearen 80.3 artikuluaren arabera eta hirigintza-estandarrei buruzko uztailaren 3ko 213/2012 Dekretuaren aurreikuspenekin batera.

Planaren aldaketan, 2022ko Babes Publikoko Etxebizitzetara (BPE) bideratutako lurzatiak mantentzen dira, baina 19.340,25 m²(t) lotzen zaizkio BPEen araubide horri (aurreikusitako eraikigarritasun-igoeraren % 75, 25.787 m²(t) -koa). Eraiki beharreko lurzatiei 11 partzela eta beste partzela baten zati bat gehitu zaizkio BPEen erregimenari.

Epaiak ez dio eragiten 2022ko APean IB.12.1 azpieremurako ezarritako antolamenduari, eta, beraz, indarrean mantentzen dira egiturazko antolamenduko eta antolamendu xehatuko zehaztapenak (kalifikazioa, zuzkidurak, espazio libreak, etab.).

– AAI.1/AY.18-IB.17 jarduketa integratua, AY eremuetan. 18,1. Munto (Villa Ereski), «IB.17 Matia Fundazioa» eremuko Depósito lurzatia eta Erregenea.

Epaiak deuseztasuna deklaratzen du: 1.– Villa Ereski lurzatiari buruzko zehaztapenei dagokienez, (i) zuzkidura-jarduketaren kontsiderazioa ondoriorik gabe uzteko, jarduketa integratutzat hartu behar baita, eta (ii) Ereskiko hiri-lurzoru finkatugabean tokiko sistemen sareetako zuzkidura- eta ekipamendu-estandarrak guztiz edo partzialki ezintasunagatik lekualdatzeko edo konpentsatzeko erabakia ez dagoelako justifikatuta.

Planaren aldaketak jarduketa AI.1/AY.18-IB.17 jarduketa integratu gisa kategorizatzen du, 6.952 m²-ko azalerarekin, eta honako hauek hartzen ditu barne:

– Villa Ereskin: 5.339 m².

– Depósito partzelaren zati bat (845 m²).

– 768 m² gehitzen ditu Erregenea lursailetan.

Planaren aldaketak antolamendua aldatzen du, zuzkidura-estandarrak jarduketa integratuan bertan betetzeko. Horrek zera esan nahi du:

– AY.18.1 eremuko lurzati pribatuaren zati bat kentzea. Muntoko (Villa Ereski), 1.283 m^2, f.10 tokiko gune librera doaz.

– «Depósito» lurzatian «f.10» gisa agertzen zen eremuaren ekialdeko 745 m²-ko zatia birkalifikatzea, eta «g.00.2» «beste zuzkidura batzuk» izatera pasatzea. Depositoren beste zati bat «g.00.1» «Zuzkidura-bizitokiak» izango da.

– Erregeneko lursailetan AI.1/AY.18-IB.17 768 m² gehitzea. Lurzoru urbanizaezina (LUE), «F.10» Gune Libreen Sistema Orokor gisa kalifikatua.

Ez da aldatuko aurreikusitako bizitegi-gehikuntza, 3.840 m² (t) -koa, baina babes publikoko etxebizitzen (BPE) % 20ko eta etxebizitza tasatuen (ET) % 20ko gehikuntzari lotutako BPEen estandarra betetzea dakar.

– Erregenea eremua.

Epaiak deuseztasuna deklaratuko du ere: 3.– Erregeneako lurzoruei dagokienez, hiri-lurzoru gisa sailkatuta ez daudelako.

Ondorioz, planaren aldaketa honek 2022ko AParen proposamena lehengoratzen du; izan ere, eremu hori lurzoru urbanizagarri gisa antolatzen zuen, eta 5.925 m² mantentzen ditu Erregenean, lurzoru urbanizaezin (LUE) gisa, «F.10» Gune Libreen Sistema Orokor gisa kalifikatuta.

– Aztertutako alternatibak.

0 alternatiba: Jarduketarik ez egitea.

Indarrean zegoen plangintzari eustea, HAPO aldatu gabe. Aukera hori baztertu egin zen, ez zituelako konpontzen hautemandako hirigintza-akatsak, eta ez zituelako betetzen legezko eskakizunak eta epaia. Gainera, ez zen egokitzat jo hiri-garapen jasangarriaren ikuspegitik.

Kokapen-alternatibak.

Ez zen kokapen-alternatibarik planteatu, aldaketak Illarra, Villa Ereski, Depósito eta Erregenea eremuetan kokatutako arazo zehatzei erantzuten dielako, eta, beraz, jarduketa nahitaez garatu behar da leku horietan.

1. alternativa.

Eraikigarritasuna lau bloketan antolatzea proposatzen du; bloke horiek beheko solairua eta goiko hiru solairu izango dituzte. Aukera hori hautatutako 2022ko AParen oso antzekoa da.

2. alternativa.

Eraikigarritasuna 2 bloke handiagotan antolatzea proposatzen da. Bloke horietako baten profila beheko solairua eta lau goiko solairukoa da, eta besteak, berriz, beheko solairua eta bost goiko solairu ditu. Gainera, igerileku komunitariorako eremu pribatua du bi blokeetarako.

2. irudia. Antolamendu xehatuaren alternatibak Villa Ereskin. 1. alternatiba ezkerrean eta 2. alternatiba eskuinean.

1. eta 2. aukeren artean ez da alde nabarmenik ikusten ingurumenaren ikuspegitik, lurzoruaren okupazioa oso antzekoa baita bi kasuetan. 1. alternatiba egokiagotzat jotzen da lurzatiaren eta haren ingurunearen ezaugarriekin eta baldintzatzaileekin (forma eta dimentsioa barne); izan ere, aldameneko blokeen eraikin-profila beheko solairukoa eta goiko 3 solairukoa da, eta beheko solairuaren eta goiko 5 solairuen profila gehiegizkoa izango litzateke jada eraikitako ingurune horretan.

B) Proposatutako Planaren ezaugarriak aztertu ondoren, eta abenduaren 9ko 10/2021 Legearen 75.3 artikuluarekin bat etorriz, aztertuko da zein diren lege horren II.C eranskinean ezarritako irizpideak, Plana ingurumen-ebaluazio estrategiko arruntari lotu behar zaion ala ez erabakitzeko.

1.– Planaren ezaugarriak, bereziki alderdi hauek kontuan hartuta:

a) Planak zer neurritan ezartzen duen proiektuetarako esparrua: kontuan hartuta kokapena, eraginpeko eremuaren ingurumen-ezaugarriak, proposatutako garapenaren garrantzia eta etorkizunean planaren esparruan gauzatuko diren proiektuen izaera, uste da planak ez duela berezitasunik eta ez duela ingurumen-ebaluazio estrategiko arruntik behar.

b) Planak zer neurritan eragiten duen beste plan edo programa batzuetan, hierarkizatuta daudenetan barne: Planak Illarra-Muntoko Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntuala proposatzen du, 2022ko aldaketa puntuala 2024ko epaira egokitzeko. Planak, bere ezaugarriak kontuan hartuta, ez du ingurumen-ondorio nabarmenik izango beste plan edo programa batzuetan. Ez da bateraezintasunik hauteman hierarkian gorago dagoen plangintzarekin.

c) Planaren egokitasuna ingurumen-alderdiak barnean hartzeko eta, bereziki, garapen jasangarria sustatzeko: uste da plana egokia dela garapen jasangarria sustatzeko kontuan hartu behar diren alderdiak barnean hartzeko; hain zuzen ere, energia-aurrezpena eta -efizientzia bultzatzeko neurriak sar daitezke planean.

d) Planarekin lotutako ingurumen-arazo nabarmenak: ez da hauteman plana gauzatzearen ondoriozko ingurumen-arazo nabarmenik, baldin eta planaren eraginpeko eremuarekin lotutako jarduketak eta jarduerak indarrean dagoen araudia betez gauzatzen badira, arlo hauetan, besteak beste: zarata, lurzoruak, ura, hondakinak eta isurketak, segurtasuna, osasuna eta ingurumena.

e) Era berean, plana egokitzat jo da Europako nahiz Espainiako ingurumen-arloko legedia ezartzeko.

2.– Ondorioen eta eragina jasan dezakeen eremuaren ezaugarriak:

Litologia, iragazkortasuna eta interes geologikoko lekuak.

Aztertutako eremuan ez dago interes geologikoko arlo edo gunerik. Eremua bera ez dago geologia-intereseko ezein lekutan.

Hidrologia.

Azterketa-eremua Urumeako Unitate Hidrologikoan dago, Kantauri Ekialdeko Demarkazio Hidrografikoan.

Illarra eremutik erreka txiki bat igarotzen da, gaur egun lurpean, Igara errekaren adarra dena. Villa Ereski eta Depósito lurzatiek eta Erregeneako lursailek ez dute inongo ibilgurik.

Eremu Babestuen erregistroa (Kantauriko-ekialdeko Demarkazioko Plan Hidrologikokoa).

Illarra eremua eta Erregeneako lursailak Eremu Babestuen Erregistroan sartuta daude, hegoaldeko zuhaitz-igelaren (Hyla meridionalis) interes bereziko eremua delako; izan ere, 1999ko azaroaren 10eko Foru Aginduaren bidez onartutako Kudeaketa Plana du.

Landaredia eta lurzoruaren erabilera.

Aldaketaren eremuan dagoen landaredi potentziala harizti azidofiloa eta baso misto atlantikoa da batez ere; Illarrako eremu jakin batzuetan, berriz, haltzadi kantauriarraren landaredia ere egon daiteke. Hala ere, urbanizazio-mailak eta eraldaketa antropikoak nabarmen baldintzatzen dute egungo landaredia.

– Illarra: eremu oso urbanizatua da, eta bizitegi-eremuei lotutako landaredi apaingarria da nagusi. Eraiki gabeko eremuetan, sahatsen, lizarren eta astigarren berezko berroneratzea hauteman da, bai eta Cortaderia selloana espezie inbaditzailearen presentzia ere. Nabarmentzekoa da ekialdean hostozabalen baso-masa bat dagoela, haritzez, sahatsez, urkiez eta makalez osatua, sasien oihanpez eta haltzadi-zerrenda batez osatua. Zerrenda horretan, gainera, haritz kandudun bat dago, EAEko zuhaitz berezien katalogoan sartuta dagoena.

– Villa Ereski (AY.18 Munto): hiri-izaerako lorategi-lurzati bat da, apaingarri gisa interesgarriak diren zuhaitz-aleak dituena, hala nola tamaina handiko pagoak, haritz amerikarra, magnolia, ereinotza, urkia, astigarra, platano arrunta, gerezi-erramua, haltza, palmondoak eta hainbat konifero. Landarediak balio natural txikia du, baina ale batzuk tamaina eta eite nabarmena dute.

– Depósito (IB.17 Matia Fundazioa): Hiri-ingurune batean kokatutako belardi batek okupatzen du funtsean. Espezie apaingarrien itxura duten bi zuhaitz-ale isolatu identifikatu dira.

– Erregenea: eremu osoko natura-balio garrantzitsuenak gordetzen ditu, eta azaleraren erdia, gutxi gorabehera, hostozabalen baso batek hartzen du: haritz kanduduna, haritz amerikarra, ereinotza, astigarra, pagoa, zumarra eta gaztainondoa. Gainera, erratz aleak (Ruscus aculeatus) identifikatu dira, Euskal Autonomia Erkidegoan interes berezikotzat katalogatutako espeziea. Eremuaren gainerakoan, sastrakadiak, sasitzak eta Satrustegi dorreari lotutako lorategi-eremuak daude.

Landa-bisitan, baztertu egin da Batasunaren intereseko habitatik dagoenik. Halaber, ez da inolako mehatxatutako flora-espezierik aurkitu.

Intereseko fauna.

Aztergai dugun eremuan dagoen fauna Illarra, Villa Ereski eta Depositoren urbanizazio- eta antropizazio-maila handiak baldintzatzen du, eta ez du ematen mehatxatutako fauna-espezierik egon daitekeenik. Hala ere, Erregenea inguruak fauna-interesa du, Mendizorrotz mendigunetik hurbil dagoelako eta interes bereziko eremuak daudelako babestutako espezieentzat, hala nola hegoaldeko zuhaitz-igelarentzat (Hyla meridionalis), ferra-saguzar mediterraneoarentzat (Rhinolophus euryale), belatz handiarentzat (Falco peregrinus) eta Schreiber muskerrarentzat (Lacerta schreiberi). Lau jarduketa-eremuen artean, Erregeneak du potentzialtasun handiena fauna hartzeko, zuhaizti, sastraka eta habitat-dibertsitatea handiagoa delako; Illarrako, Villa Ereskiko eta Depositoko ingurumen-baldintzek eta hiri-izaerak, berriz, nabarmen mugatzen dute espezie babestuen presentzia. Illarrako eremua eta Erregeneako lurrak bat datoz hegoaldeko zuhaitz-igelaren (Hyla meridionalis) interes bereziko eremuarekin. Eremu horrek Kudeaketa Plan bat du, 1999ko azaroaren 10eko Foru Aginduaren bidez onartua. Horren bidez, Hegoaldeko Igelaren (Hyla meridionalis) Kudeaketa Plana onartu zen eta hura babesteko arau osagarriak eman ziren.

Igarobide ekologikoak eta azpiegitura berdea.

Illarra-Munto HAPBren aldaketaren eraginpeko eremuak ez datoz bat EAEko Igarobide Ekologikoen Sarearen Azterketak zehaztutako egiturazko elementuekin, ezta EAEko azpiegitura berdeak ezarritako kategoriekin ere. Hala ere, Gipuzkoako Azpiegitura Berdearen Sarearen proposamenak Erregenea eremua GAB-DOUK-01 Funtzionaltasun Ekologikorako Intereseko Eremuaren (ZIFE) barruan identifikatzen du.

Natura intereseko eremuak eta naturagune babestuak.

Eremua ez dator bat inolako gune babesturekin, ezta inbentariatutako natura-intereseko beste leku batzuekin ere. Ipar-ekialderantz 50 metro ingurura, Igara haritza dago (ES212010), eta 300 metro ingurura, Beriyoko artea iparralderantz (ES212015). Biak ala biak 23/1997 Dekretuaren bidez «zuhaitz berezi» izendatu zituzten (23/1997 Dekretua, otsailaren 11koa, Euskal Autonomia Erkidegoko zuhaitz berezien bigarren deklarazioa egiten duena).

Paisaia.

Illarra, Villa Ereski eta Depósito Donostiako hiri-ingurunearen mendebaldean daude. Erregenea, aldiz, Mendizorrotz mendiguneko landa-eremu baten barruan dago.

Illarra-Munto HAPOaren aldaketaren eraginpeko eremuak ezta haien inguruak ere ez datoz bat zedarri paisajistikoekin.

Kultura-ondarea.

Azterketa-eremuetan ez da identifikatu ondare arkeologiko edo arkitektoniko babestuko elementurik, nahiz eta inguruetan ustezko eremu arkeologiko gisa katalogatuta dauden Errota Zahar errota eta Iribar baserria (Illararen hegoaldean), eta arkitektoniko gisa Satrustegi dorrea (Erregenearekin mugakidea).

Ingurumen-arriskuak.

• Higadura: Nekazaritza eta Basozaintzako Lurralde Planari lotutako kartografiak higadura- edo lerradura-arriskua duten eremuak identifikatu ditu Erregenea lurzatian. Illarra eremuan eta Villa Ereski eta Depósito lurzatietan ez da higadura- edo lerradura-arriskua duen eremurik identifikatu.

• Lurzoru kutsatuak: ez dago horrelako kokapenik Planaren Aldaketak eragindako eremuetan.

• Uholde-arriskua: eremuak 10, 100 eta 500 urteko errepikatze-denborako uholde-arriskuko guneetatik kanpo daude, eta, ondorioz, lehentasunezko fluxu-guneetatik kanpo. Hala ere, nabarmendu behar da Illarra eremuaren ekialdeko muturra partzialki bat datorrela Igara errekaren 500 urteko errepikatze-denborako uholde-arriskuko eremuarekin.

• Akuiferoen kutsadurarekiko kalteberatasuna: Euskal Autonomia Erkidegoko akuiferoen kutsadurarekiko kalteberatasun maparen arabera (1:25.000), Illara eremuak eta Villa Ereski eta Depósito lurzatiek kalteberatasun txikia eta oso txikia dute akuiferoen kutsadurarekiko. Erregenea lurzatiak akuiferoen kutsadurarekiko kalteberatasun txikia du.

• Zarata: 2026ko ekaineko Planaren Aldaketaren Azterketa Akustikoa aurkeztu da. Bertan, egungo egoera akustikoa eta 20 urterako etorkizuneko egoera aztertzen dira. Inpaktu akustikoari buruzko azterlan horren arabera, aztertutako hiru aldietarako (eguna, arratsaldea eta gaua) (muga 60 dB (A) eta 50 dB (A), hurrenez hurren), egungo egoeran, kalitate akustikoko helburuak gainditu egiten dira, batez ere bide-trafikoagatik, eta soinu-ingurune kaltegarria sortzen da.

Indarrean dagoen legeria eta, bereziki, zaratari eta airearen kutsadurari, urei, lurzoruei, hondakinei eta isurketei buruzkoak betetzen badira, eraginak txikiak izango dira, eta, oro har, aldi baterakoak, itzulgarriak eta lehengoratzeko modukoak.

Kontuan harturik aurreko guztia, eremuaren gaur egungo egoera, planak indarrean den plangintzaren aldean proposatzen dituen aldaketen ondoriozko jarduketak, eta, orobat, aplikatutako babes- eta zuzenketa-neurriak, a priori ez da espero jarduketa horiek inpaktu nabarmenik sortuko dutenik ingurumenean.

C) Ebazpen honetan beherago aipatzen diren neurri babesle eta zuzentzaileak ezartzen dira, Planak ingurumenean eragin kaltegarririk izan ez dezan, eta IB.12 Illarra eremuari, Villa Ereski (AY.18 Munto), Depósito (IB.17 Matia Fundazioa) eta Erregeneako lursailei dagokienez, ez dadin beharrezkoa izan Hiri Antolamenduko Plan Bereziaren aldaketaren ingurumen-ebaluazio estrategiko arrunta egitea, baldin eta ezarritako neurri babesle eta zuzentzaileak bertan txertatzen badira.

Neurri babesle eta zuzentzaileak indarrean dagoen araudiaren arabera ezarriko dira, ebazpen honetan zehaztutakoen arabera eta, aurrekoaren aurka ez doan guztian, ingurumen-agiri estrategikoan eta planean bertan jasotakoaren arabera.

Beraz, hauek dira planak jaso beharko dituen zehaztapenetako batzuk:

Kalitate akustikoa babesteko neurriak.

Kalitate akustikoko helburuak bete beharko dira eraikin sentikorren barnealderako –etxebizitzak, ospitaleak, hezkuntza, kultura, erlijioa edo administrazioa–. Udalak kalitate akustikoko helburuak betetzen direla ziurtatu beharko du. Horretarako, gai horri buruzko justifikazio-txosten bat egin beharko du obra-lizentzia eman aurretik, hargatik eragotzi gabe kanpoaldea babesteko neurri zuzentzaileak hartzea.

Ingurumen-integrazioarekin lotutako neurriak.

Gune libreak landareztatzeko, «Lorategi eta berdegune jasangarriak diseinatzeko eskuliburua» liburuxkan jasotako gomendioak eta neurriak baliatuko dira. Eskuliburua Eusko Jaurlaritzako Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailak egin zuen. Jasangarritasun-irizpideak lehenetsiko dira, murriztu dadin espezie inbaditzaileak sartzeko arriskua, eta espezie autoktonoak erabiliko dira.

Lorategi-lanetan ez dira inola ere erabiliko inbaditzaileak izan daitezkeen espezie aloktonoak; esaterako, Fallopia japonica, Robinia pseudoacacia eta Cortaderia selloana.

Lehengoratze-lanetan erabilitako landare-lurrak flora inbaditzailearen propagulurik ez daukala bermatuko da.

Soberakinen kudeaketari buruzko neurriak.

Planaren eremuaren barruan, lur-mugimendua orekatua izatea lehenetsiko du proiektuak. Hori egiterik ez badago, lehentasuna emango zaio lur- eta arroka-soberakinak balorizatzeari, mailegu-premian dagoen hurbileko obra batean. Balorizazioa ezinezkoa bada, soberakinak metatzeko egon daitezkeen kokalekuak identifikatuko dira, eta ingurumen-irizpideei jarraituz aztertuko da nora eraman daitezkeen soberakinak, ingurumen-inpaktu txikiena duen lekua hautatzeko. Azken kasu horretan, soberakinen biltegi baimendu batera eramango dira beti, eta haien kudeaketa arau hauen arabera egingo da: 646/2020 Errege Dekretua, uztailaren 7koa, Hondakinak zabortegietan utziz ezabatzeko jarduera arautzen duena; eta 49/2009 Dekretua, otsailaren 24koa, Hondakinak hondakindegietan biltegiratuta eta betelanak eginda ezabatzea arautzen duena.

Lurzoruaren funtzioak optimizatzeko neurriak.

Planaren garapen jarduketek –urbanizazioak, industrialdeak eta hirigintza-garapenek oro har– drainatze jasangarriko sistemak ezarri beharko dituzte, eta behar-beharrezkoa den azaleretara mugatu beharko dute zoladura edo okupazio iragazgaitza; hala, jariatze-uren balizko igoera konpentsa daitekeela edo garrantzirik gabekoa dela bermatuko da. Halaber, sortutako jariatze-uren tratamendua aurreikusi beharko dute, Jabari Publiko Hidraulikoaren Erregelamenduan eta plan hidrologikoetan ezarritakoa betez.

Horretarako, gida hau kontuan hartzeko gomendatzen da: «Uholde-arriskura egokitzeko gida: drainatze jasangarriko hiri-sistemak. 2019. MITECO».

Kultura-ondarea babesteko neurriak.

Euskal Kultura Ondareari buruzko maiatzaren 9ko 6/2019 Legean ezarritakoa ezertan eragotzi gabe, obretan aztarna arkeologikoren bat egon daitekeela pentsarazten duen zerbait aurkitzen bada, lanak eten egingo dira badaezpada, eta berehala jakinaraziko zaio Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura Sailari; hark erabakiko du zer neurri hartu.

Beste prebentzio- eta zuzenketa-neurri batzuk.

Aurreko neurriak gorabehera, garapen-proiektuak gauzatzean aplikatu beharreko neurriak lotuta egongo dira obrak egiteari, lurrak eta soberakinak kudeatzeari, hondakinak sortu eta kudeatzeari, hondeatutako lurzoruak kontrolatzeari, eta urak, airearen kalitatea eta kalitate akustikoa babesteari buruzko jardunbide egokien eskuliburuari. Besteak beste, neurri hauek erantsi beharko zaizkie Planak azkenean onartzen dituen zehaztapenei:

– Obrako langileek erabili beharreko jardunbide egokien eskuliburua. Gai hauekin lotutako alderdiak bilduko ditu, gutxienez: lanaldiak, makineria, uretara isurketak egitea saihestea, ahalik eta hauts eta zarata gutxien sortzea, herritarren lasaitasunean ahalik eta afekzio negatibo gutxien eragitea, hondakinak kudeatzea, eta abar.

– Obrak, bai eta lurzorua okupatzea dakarten eragiketa osagarriak ere, egikaritzeko ezinbestekoa den gutxieneko eremuan egingo dira. Kontratistaren instalazio-eremuak, barne hartuta makineria-parkea, obra-txabolak, obrako materialak aldi baterako biltegiratzeko gunea, landare-lurra eta hondakinak aldi baterako pilatzeko guneak, ingurumenari ahalik eta gutxien eragiteko irizpideei jarraituz proiektatuko dira.

– Hondakinak sortu eta kudeatzea: obretan sortutako hondakinak, hondeaketetatik eratorritakoak barne, Hondakinak eta lurzoru kutsatuak arautu eta ekonomia zirkularra bultzatzeko apirilaren 8ko 7/2022 Legeak araututakoaren arabera eta aplikatzekoak diren araudi espezifikoek agindutakoaren arabera kudeatuko dira.

Hondakinak kudeatzeko hierarkia-printzipioei jarraituz, hondakinak ez sortzea sustatu behar da, edo, hala badagokio, kudeatu daitezela apirilaren 8ko 7/2022 Legearen 8. artikuluan ezarritako lehentasun-hurrenkeran, hau da: prebentzioa, berrerabiltzeko prestatzea, birziklatzea eta balorizatzeko beste modu batzuk, balorizazio energetikoa barne.

Hondakinak deuseztatzeko, ezinbestekoa izango da aldez aurretik behar bezala justifikatzea haiek balioztatzea ez dela bideragarria teknikoki, ekonomikoki edo ingurumenaren aldetik.

Hondakin arriskutsuak biltzeko sistemak bereiziak izango dira, baldin eta hondakinak isurketa baten ondorioz nahasiz gero arriskutsuago bihurtu badaitezke edo kudeatzeko zailagoak badira. Hondakin arriskutsuak dituzten edukiontziek edo ontziek Hondakinak eta lurzoru kutsatuak arautzeko eta ekonomia zirkularra bultzatzeko apirilaren 8ko 7/2022 Legeak 21. artikuluan ezarritako segurtasun-arauak bete beharko dituzte, eta itxita egongo dira harik eta kudeatzaileari entregatu arte, isurita edo lurrunduta edukirik galdu ez dezaten. Aipatutako edukiontziak edo ontziak etiketatu egin beharko dira, argi eta irakurtzeko eta ezin ezabatuzko moduan, indarrean dagoen araudiaren arabera.

Gune espezifiko bat egokituko da hondakin arriskutsuak behin-behinean biltegiratzeko, hala nola olio-potoak, iragazkiak, olioak, pinturak, eta abar. Gainera, hondakin geldoak biltzeko edukiontzi espezifikoak gaituko dira hondakin arriskutsuen guneetatik bereizita. Halaber, obran zehar eta lanek dirauten bitartean, elementu estankoak jarriko dira (bidoiak eta abar) sortutako hondakinak biltzeko. Hondakin horiek motaren arabera bereizi beharko dira, aipatutako garbigunean aldi baterako biltegiratu baino lehen.

Espresuki debekatuta dago sortutako hondakin-tipologia desberdinak elkarren artean edo beste hondakin edo efluente batzuekin nahastea. Halako hondakinak jatorrian bereiziko dira, eta bilketa- eta biltegiratze-bitarteko egokiak prestatuko dira nahasketa horiek ekiditeko.

Erabilitako olioak, baimendutako kudeatzaile bati eman arte, estalpean utziko dira, behar bezala etiketatutako andel estankoetan; zola iragazgaitz baten gainean egon beharko dute, kubo txikietan edo ihesei eta isurketei eusteko sistemen barruan.

Araudia betetzea errazagoa izan dadin, lan bakoitzean sortutako hondakinak kudeatzeko sistemak prestatu beharko dira. Lan horien arduradunek kudeatuko dituzte sistema horiek, eta haien ardura izango da langileek sistema horiek behar bezala erabiltzea. Bereziki, ez da inola ere kontrolik gabeko efluenterik sortuko erregaiak eta produktuak biltegiratzetik, makineria mantentzeko lanak egitetik edo hondakinak erretzetik.

Industrian erabilitako olioen kudeaketa arautu duen ekainaren 2ko 679/2006 Errege Dekretuari jarraituz kudeatuko dira olio erabiliak.

Eraikuntza- eta eraispen-hondakinak Eraikuntza- eta eraispen-hondakinen kudeaketa arautu duen ekainaren 26ko 112/2012 Dekretuak xedatutakoaren arabera kudeatuko dira.

– Lurzoruak eta lurpeko urak babestea: prebentzio- eta zuzenketa-neurriak ezarriko dira dagokion obra-faserako, istripuz izandako isurketen afekzioa saihesteko, bereziki makinen mantentze-lanetan (material xurgatzaileak erabiltzea, isurketekin kutsatutako lurzoruak kentzea eta kudeatzea, eta abar). Ustekabean ezer isuriz gero, berehala jaso beharko dira lurzoru kutsatua eta material xurgatzailea, eta hondakin arriskutsu gisa biltegiratuko eta kudeatuko dira.

Pilaketa-eremuak, instalazio lagungarriak eta makineria-parkea azalera iragazgaitzetan kokatuko dira. Iragazgaitzak ez diren eremuetan makinen mantentze-lanak egitea saihestuko da. Nolanahi ere, hondakinak –bereziki, olio erabiliak– biltzeko sistema izango duen plataforma iragazgaiztu baten gainean egingo dira obran erabiltzen den makineriari erregaia jartzeko, lubrifikatzaileak aldatzeko eta abarrerako lanak, urak kutsatu ez daitezen.

Ez dira ibilgura edo ertzetara isuriko, ezta haietatik gertu dauden lekuetan utziko ere inguruari kimikoki edo mekanikoki eragin diezaioketen edonolako materiak.

– Obretako zarata: obra-fasean erabilitako makineriak bete egin behar ditu aire zabalean erabiltzen diren makinen soinu-emisioen inguruan indarrean dagoen legerian ezarritako aginduak, Zaratari buruzko azaroaren 17ko 37/2003 Legea garatzen duen urriaren 19ko 1367/2007 Errege Dekretuaren 22. artikuluan ezarritakoaren arabera (zonifikazio akustikoari, kalitate-helburuei eta emisio akustikoei dagokien errege-dekretua) eta, bereziki, hala badagokio, otsailaren 22ko 212/2002 Errege Dekretuan eta arau osagarrietan ezarritakoa (Aire zabalean erabiltzen diren makina jakin batzuen ondoriozko soinu-emisioak arautzen dituen Errege Dekretua, apirilaren 28ko 524/2006 Errege Dekretuak aldatua).

Obrek iraun bitartean, jardunbide operatibo egokiak aplikatu beharko dira zaratak sorburuan bertan murrizteko –bereziki, hondeaketetan, eraispenetan, zamalanetan eta garraio-lanetan–, bai eta erabilitako makineriaren mantentze-lan orokorra egiteko eta zaratak nahiz bibrazioak sorburuan murrizteko ere.

Eguneko lan-ordutegian egingo dira obrak.

– Kamioiek obran sartu eta irteteko erabiltzen dituzten bideak garbi mantendu beharko dira; horretarako, presiopeko ura edo erratz-makinak erabiliko dira.

Obrek sei hilabete baino gehiago irauten badute, beharrezkoa izango da inpaktu akustikoari buruzko azterlan bat egitea, behar diren zuzenketa-neurriak definitzeko, urriaren 16ko 213/2012 Dekretuaren 35 bis artikuluaren arabera.

Etxegintzako jasangarritasunari eta urbanizazioari buruzko neurriak.

Eraikingintza eta eraikuntza jasangarriagoetarako behar diren ezaugarriei dagokienez, Ingurumenaren aldetik Jasangarriak diren Eraikuntza Gidetan (https://www.ihobe.eus/argitalpenak) jasotako ingurumen-neurri eta -jardunbide egokiak erabiliko dira, eraikinen energia-aurrezpena eta -eraginkortasuna eta energia berriztagarrien sustapena bultzatzeko. Neurri horiek alderdi hauek hartu beharko dituzte kontuan, gutxienez:

• Materialak. Lehengai ez-berriztagarrien kontsumoa murriztea.

• Energia. Energia gutxiago kontsumitzea eta/edo energia gutxiago sortzea iturri berriztaezinen bidez.

• Edateko ura. Edateko uraren kontsumoa murriztea.

• Ur grisak. Ur gris gutxiago sortzea.

• Atmosfera. Gas-, hauts-, bero- eta argi-emisioak murriztea.

• Barnealdeko kalitatea. Barnealdeko airearen kalitatea, erosotasuna eta osasuna hobetzea.

• Hondakinak. Hondakin solido gutxiago sortzea.

• Lurzoruaren erabilera. Lurzoruaren okupazioa eta iragazgaiztea murriztea.

• Mugikortasuna eta garraioa. Garraio-prozesuak gutxitzea eta pertsonen mugikortasuna hobetzea.

• Ekosistemak eta biodibertsitatea. Naturaguneen funtzioak hobetzea eta biodibertsitatea handitzea edo/eta kontserbatzea.

• Paisaia. Sektorea eta haren instalazioak paisaian integratzea.

• Arriskuak eta segurtasuna. Arrisku naturalak edo antropikoak minimizatzea.

• Klima-aldaketa. Klima-aldaketaren ondorioetara egokitzea.

Bigarrena.– Zehaztea, ingurumen-txosten estrategiko honetan ezarritakoaren arabera, eta ebazpen honetan ezarritako babes- eta zuzenketa-neurriak hartzen badira, bai eta sustatzaileak proposatutakoak ere, aurrekoen aurkakoak ez badira, ez dela aurreikusten IB12 Illarra eremuan, Villa Ereski (AY.18), Depósito (IB.17 Matia Fundazioa) lurzatietan, eta Erregeneako lursailen eremuan Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketak ondorio kaltegarri nabarmenik izango duenik ingurumenean eta, beraz, ez duela ingurumen-ebaluazio estrategiko arruntik behar.

Hirugarrena.– Ebazpen honen edukiaren berri ematea Donostiako Udalari.

Laugarrena.– Ebazpen hau Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratzeko agintzea.

Bosgarrena.– Euskadiko Ingurumen Administrazioari buruzko abenduaren 9ko 10/2021 Legearen 75.5 artikuluak ezarritakoaren arabera, ingurumen-ebaluazio estrategiko honek indarra galduko du, eta berezko dituen efektuak sortzeari utziko dio, baldin eta, Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta lau urteko epean, Donostiako Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren aldaketa puntuala onartzen ez bada «IB12 Illarra» eremurako, Villa Ereski (AY. 18 Munto) eta Depósito (IB. 17 Matia Fundazioa) lurzatietarako eta Erregenea lursailen eremurako. Kasu horretan, berriro abiarazi beharko da Planaren ingurumen-ebaluazioa egiteko prozedura, salbu eta ingurumen-organoari haren indarraldia luzatzea eskatzen bazaio. Hori gertatuz gero, ingurumen-organoak, hala badagokio, ingurumen-txosten estrategikoaren beste indarraldi bat xedatuko du, erregelamenduz zehaztuko den moduan.

Vitoria-Gasteiz, 2026ko urriaren 8a.

Ingurumen Administrazioaren zuzendaria,

NICOLAS GARCIA-BORREGUERO URIBE.

Azterketa dokumentala