Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkaria

89. zk., 2025eko maiatzaren 14a, asteazkena

Hemen ikusgai dauden gainerako formatuen edukia PDF dokumentu elektroniko ofizial eta jatorrizkoa eraldatuz lortu da

BESTELAKO XEDAPENAK

INDUSTRIA, TRANTSIZIO ENERGETIKO ETA JASANGARRITASUNAREN SAILA

2030

EBAZPENA, 2025eko apirilaren 11koa, Deskarbonizazio zuzendariarena, zeinaren bidez aurretiazko administrazio-baimena ematen baitzaio Arraia-Maeztu, Iruraiz-Gauna eta Donemiliagako (Araba) udal-mugarteetan Aixeindar SA konpainiak sustatutako «Laminoria» instalazio fotovoltaikoaren eta haren ebakuazio-azpiegituraren proiektuari.

01GEY 202200020 (Laminoria eguzki-instalazio fotovoltaikoa).

AURREKARIAK

1.– 2022ko abenduaren 1ean, Aixeindar SA merkataritza-sozietateak aurretiazko administrazio-baimena eta ingurumen-inpaktuaren adierazpena eskatu zituen «Laminoria Berriztagarrien Gunea» deritzonak barne hartzen dituen proiektu hauetarako:

– «Laminoria» parke eolikoa (esp.: 01GEY 202200019). Parke eolikoaren aurreproiektua, zortzi aerosorgailuz osatua, Arraia-Maeztu, Iruraiz-Gauna eta Donemiliagako udal-mugarteetan. Hor, halaber, 30 kV-eko lurpeko ebakuazio-azpiegitura sartzen da, San Millan transformazio-azpiestazioraino doana eta «Laminoria» instalazio fotovoltaikoarekin partekatzen dena.

– «Laminoria» instalazio fotovoltaikoa (esp.: 01GEY 202200020). 61.994 moduluk eta 3.437 kWn-eko 10 inbertsorek osatutako instalazio fotovoltaikoaren egikaritze-proiektua, 34,37 MW-eko potentzia instalatuarekin, Arraia-Maeztuko udal-mugartean.

2.– 2024ko martxoaren 18an, Aixeindar SA sustatzaileak «Laminoria» parke eolikoaren eta «Laminoria» instalazio fotovoltaikoaren proiektuen eta baterako ingurumen-inpaktuaren azterketaren 01. berrikuspena aurkeztu zuen, bai eta administrazio publikoentzako, organismoentzako eta zerbitzu-enpresentzako separatak ere. 2024ko apirilaren 22an eta 2024ko maiatzaren 6an, Arabako Industria Administrazioaren lurralde-ordezkariaren 2024ko apirilaren 4ko iragarkia argitaratu zen EHAAn eta ALHAOn, hurrenez hurren. Iragarki horren bidez, jendaurrean jarri ziren «Laminoria» parke eolikoaren eta «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoaren proiektuen aurretiazko administrazio-baimenaren eta ingurumen-inpaktuaren adierazpenaren eskaerak.

3.– Aldi berean, kontsulta hauek egin ziren «Laminoria Berriztagarrien Gunearen» ingurumen-inpaktuaren azterketako proiektuei buruz, bai eta, beharrezkoa zenean, zegokion afekzio-separatari buruz ere:

– Eusko Jaurlaritzaren Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritza.

– Eusko Jaurlaritzaren Natura Ondare eta Klima Aldaketa Zuzendaritza.

– Eusko Jaurlaritzaren Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendariordetza.

– Eusko Jaurlaritzaren Kultura Ondarearen Zuzendaritza.

– Eusko Jaurlaritzaren Nekazaritza eta Abeltzaintza Zuzendaritza.

– URA – Uraren Euskal Agentzia.

– Ebroko Konfederazio Hidrografikoa.

– Arabako Foru Aldundiko Natura Ingurunearen Zuzendaritza.

– Arabako Foru Aldundiko Kultura Zuzendaritza.

– Arabako Foru Aldundiko Errepideen Zerbitzua.

– Arabako Foru Aldundiko Nekazaritza Zuzendaritza.

– Arabako Foru Aldundiko Mendi Zerbitzua.

– Arraia-Maeztuko Udala.

– Iruraiz-Gaunako Udala.

– Donemiliagako Udala.

– Laminoria Errege Haraneko Administrazio Batzarra.

– Azazetako Administrazio Batzarra.

– Uribarri-Jauregiko Administrazio Batzarra.

– Adanako Administrazio Batzarra.

– Jauregiko Administrazio Batzarra.

– Egiletako Administrazio Batzarra.

– Aziluko Administrazio Batzarra.

– Gereñuko Administrazio Batzarra.

– Arabako Mendiak Aske.

– Ekologistak Martxan.

– Natura Defendatzeko eta Ikertzeko Arabako Taldea (GADEN).

– Arabako Natur Institutua (IAN-ANI).

– SEO Birdlife.

– Eguzkizaleak aisia-elkartea.

– Itelazpi, S.A.

– Arabako Ehiza Federazioa.

– Sibelco Minerales, S.A.

– I-DE Redes Eléctricas Inteligentes, S.A.U.

– San Miguel de Mendierreko Ureztatzaileen Elkartea.

4.– Arabako Foru Aldundiko (AFA) Mendi Zerbitzuak, Iruraiz-Gaunako Udalak eta Arabako Mendiak Aske elkarteak txostenak egiteko epea luzatzeko eskatu zuten, eta kasu guztietan onartu zen.

5.– Jendaurreko informazioaren izapidean alegazioak aurkezteko ezarritako epearen barruan, honako alegazio hauek jaso ziren:

– Arraia-Maeztuko EH Bildu.

– Ángel Baquedano Iñiguez.

– Herediako Administrazio Batzarra.

– 2.000 partikularrek eduki berarekin aurkeztutako alegazioa.

Labur-labur, aurkeztutako alegazioak honako puntu hauetan oinarritzen dira:

– Sustatzaile berarena den Azazeta parke eolikoarekiko jarraitutasuna eta hurbiltasuna.

– Naturagune babestuetan ingurumen-afekzioa izatea: Natura 2000 Sarea, Batasunaren intereseko habitatak (BIH), kontserbazio bereziko eremuak (KBE), hegaztientzako babes bereziko eremuak (HBBE).

– Floraren eta faunaren gaineko afekzioa.

– Hesi-efektua eta korridore ekologikoen gaineko afekzioa.

– Inguruko akuiferoen kalteberatasuna.

– Udaleko hirigintza-araudiarekiko egokitzapen falta.

– Proiektua hondatutako eremuetan garatzea.

– Instalazioetarako sarbideak eta trafiko astuna areagotzea.

– Paisaiaren, kulturaren eta gizartearen eremuan duen afekzioa.

– Eragindako eremuetan pertsonen bizitzan duen inpaktua.

– Berotzeagatiko klima-ondorioak, modulu fotovoltaikoen eraginez.

– Inpaktu akustikoa eta argi-inpaktua.

– Mendiaren industrializazioa.

– Lurzoruaren gaineko inpaktua.

– Mugarri Planean zentral eolikoak baztertze-eremuetan kokatzea.

– Azpiestazio berri bat eta 220 kV-eko goi-tentsioko linea bat eraikitzea.

– Ondare historiko eta arkeologikoaren gaineko inpaktua.

– Landa-eremua despopulatzea eta pobretzea.

– Proiektuan parte-hartze publikoa izatea.

– Ez egotea gaur egungo Elgea-Urkilla eta proiektatutako Azazeta-Laminoria zentral eolikoekiko azterketa metatzaile eta sinergikorik.

– Energia berriztagarrien «burbuilaren» ondorioak.

– Parke eolikoa Musituko muladarretik gertu egotea.

– Gizarte-adostasunik ez izatea.

– Energia Berriztagarrien Lurralde Plana onartu gabe egotea.

– Ebakuaziorako aireko lineak, 220 kV-ekoak, Deredia kontzejuan izango duen afekzioa; trazadura alternatiboa diseinatzeko edo linea lurperatzeko proposamena.

Alegazioak sustatzaileari bidali zitzaizkion, aintzat har zitzan eta erantzun ziezaien.

6.– Kontsulten izapidean, honako administrazio publiko eta pertsona interesdun hauen txostenak edo alegazioak jaso ziren, eta sustatzaileari bidali zitzaizkion, kontuan har zitzan eta erantzun ziezaien:

– Iruraiz-Gaunako Udala, Aziluko Administrazio Batzarra eta Gereñuko Administrazio Batzarra; eduki berekoak eta, neurri handi batean, jendaurreko informazio-izapidean aurkeztutako alegazioekin bat datozenak. Parke eolikoa ez egitea eta eguzki-instalazio fotovoltaikoko plaka fotovoltaikoen kokapena birplanteatzea planteatu du, harrobi-eremuko ingurunea modu zuzen eta egokian berreskuratzen dela ziurtatzeko.

– Donemiliagako Udala eta Uribarri-Jauregiko Administrazio Batzarra; eduki berekoak. Ingurumenari buruzko gogoetak egin ditu ingurumen-inpaktuaren azterketaz, neurri handi batean jendaurreko informazio-izapidean aurkeztutako alegazioekin bat datozenak.

– Arabako Foru Aldundiko (AFA) Kultura Zuzendaritzako Museo eta Arkeologia Zerbitzua. 16. zenbakiko balizko arkeologia gunerako eta lur-mugimenduetarako kontrol arkeologikoak egitea planteatu du. Sustatzaileak ados dagoela adierazi du.

– AFAko Nekazaritza Zuzendaritza. Obrak egiteko prebentzio- eta zuzenketa-neurriak planteatu ditu. Nekazaritza eta Basozaintzako LPSarekiko bateragarritasuna eta onura publikoko mendien, landa-bideen eta Uribarri-Txintxetruko Ureztatzaileen Elkartearen gaineko afekzioa aipatu ditu.

– AFAko Natura Ingurunearen Zuzendaritzako Ingurumen Jasangarritasuneko eta Natura Ondareko Zerbitzuak. «Laminoria» eguzki-parke fotovoltaikorako onargarria den magnitudea kalkulatu du.

– AFAko Mendi Zerbitzuak. Baldintza tekniko eta administratiboak ezarri ditu, eta sustatzaileak onartu egin ditu.

– Eusko Jaurlaritzako (EJ) Kultura Ondarearen Zuzendaritzaren Kultura Ondarearen Zentroa. Beharrezkotzat jo du proiektuaren ekintzen aldizkako eta unean uneko jarraipena eta kontrol arkeologikoa egitea. Sustatzaileak ados dagoela adierazi du.

– Eusko Jaurlaritzaren Nekazaritza eta Abeltzaintza Zuzendaritza. Positibotzat jo du eguzki-instalazio fotovoltaikoaren kokapena, eta adierazi du energia berriztagarriak hedatzeko lehentasuna eman beharko litzaiokeela nekazaritza-afekzioa minimizatzen den lekuei.

– Eusko Jaurlaritzaren Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritza. Otsailaren 12ko 21/2019 Dekretuarekin bat, autobabes plan bat egin beharrari buruzko gogoetak egin ditu. Dekretu horren bidez bigarrenez aldatzen da larrialdi-egoerei aurre egiteko jarduera, zentro edo establezimendu zehatz batzuei ezartzen zaizkien autobabes-betebeharrak arautzen dituen dekretua.

– Eusko Jaurlaritzaren Natura Ondare eta Klima Aldaketa Zuzendaritza. «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoak abifaunaren eta kiropteroen gainean duen inpaktu-maila onargarritzat jo du, eta neurrizkotzat, konektagarritasun ekologikoko figurei dagokienez. Instalazioaren bizitza baliagarrian istiletako faunaren eta floraren jarraipena egin behar dela adierazi du, eta proiektatutako jarduketek harrobia lehengoratzeko plana atzeratzea dakartela.

– URA – Uraren Euskal Agentzia. Exekuziorako hainbat gogoeta eta baldintza tekniko-administratibo egin ditu, eta sustatzaileak horiekin ados dagoela adierazi du.

– Ebroko Konfederazio Hidrografikoa. Exekuziorako hainbat gogoeta eta baldintza tekniko-administratibo egin ditu, eta sustatzaileak horiekin ados dagoela adierazi du.

– Laminoria Errege Haraneko Administrazio Batzarra. Eguzki-instalazio fotovoltaikoari dagokionez, zalantzak ditu instalazio hori meatze-ustiategiaren ingurumen-lehengoratzearekin bat datorren, bai eta ustiapen-kanonetik, lur-erreserbatik eta lehengoratzetik eratorritako baldintza ekonomikoekin ere. Azken alderdi horri dagokionez, sustatzaileak adierazi du proiektuaren geroagoko izapidetze faseetan okupazio-kanon bat adostuko dela AFAko Mendi Zerbitzuarekin lankidetzan.

– Arabako Natur Institutua. Ingurumenari buruzko gogoetak egin ditu, batez ere «Laminoria» parke eolikoari buruzkoak, eta bi proiektuetan aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena emateko eskatu du.

– SEO Birdlife. Ingurumenari buruzko gogoetak egin ditu, batez ere «Laminoria» parke eolikoari buruzkoak, eta bi proiektuetan aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena emateko eskatu du.

– Sibelco Minerales SLk hainbat gogoeta egin ditu meatze-ustiategiaren gaineko afekzioaz eta ingurumena lehengoratzeari eta lurrak birgaitzeari buruz. Sustatzaileak ados dagoela adierazi du.

– Arabako Mendiak Aske. Ingurumenari buruzko gogoetak egin ditu; hain zuzen ere, ingurumena eta biodibertsitatea babesteko araudiaz, lurralde-antolamenduaz eta ingurumen-ebaluazioari, energia-plangintzari eta jasangarritasunari buruzko araudiaz. Eta aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena eskatu du, bai eta aurretiazko administrazio-baimenaren eskaerari ezezko ebazpena ematea ere.

7.– 2024ko uztailaren 19an, ingurumen-organoari (orduan Ingurumenaren Kalitatearen eta Ekonomia Zirkularraren Zuzendaritza zena) eskabidea aurkeztu zitzaion, «Laminoria Berriztagarrien Gunearen» ingurumen-inpaktuaren adierazpena eman zezan. Proiektuen dokumentazio teknikoa, ingurumen-inpaktuaren azterketa bateratua eta jendaurreko informazio- eta kontsulta-izapideen emaitza bidali ziren. Eskabidea 2024ko azaroaren 28an osatu zen, zuzendaritza horren zuzenketa-errekerimendua ingurumen-inpaktuaren azterketari egindako eranskin bat aurkeztuz bete ondoren.

8.– 2025eko urtarrilaren 20an, Aixeindar SAk Arraia-Maeztu, Iruraiz-Gauna eta Donemiliagako (Araba) udal-mugarteetan sustatutako «Laminoria Berriztagarrien Gunearen» (parke eolikoa eta instalazio fotovoltaikoa) proiektuaren ingurumen-inpaktuari buruzko adierazpena formulatzen zuen ebazpena eman zuen Ingurumen Administrazioaren zuzendariak. Ebazpen hori 2025eko martxoaren 14ko Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu zen (51. zk.).

Ebazpen horretan Laminoriako eguzki-instalazio fotovoltaikoaren proiektuaren aldeko ingurumen-inpaktuaren adierazpena eman zen, eta proiektu horren baldintzak eta ingurumen-ondorio kaltegarrietarako prebentzio-, zuzenketa- eta konpentsazio-neurriak ezarri ziren.

9.– Sustatzaileak sarbide- eta konexio-baimenak ditu, 2022ko ekainaren 23koak, garraio-sarearen kudeatzaileak (Red Eléctrica de España SAU) emandakoak, Elgea azpiestazioan sortutako energia ebakuatzeko eta «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikorako.

10.– Egiaztatu denez, ebakuazio-azpiegiturak partekatzeko sustatzaileen arteko akordioa dago, San Millan 30/220 kV-eko azpiestazioaren eta San Millan-Elgea 220 kV-eko linearen bidez «Laminoria» parke eolikoaren eta «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoaren proiektuetan sortutako energia ebakuatzeko. Azpiestazio eta linea horiek ez dira ebazpen honen xede, eta Aixeindar SA sustatzailearen «Azazeta» parke eolikoaren proiektuaren barruan baimendu ziren.

OINARRI JURIDIKOAK

Lehenengoa.– Arabako Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Lurralde Ordezkaritza da espediente hau izapidetzeko eta ebazteko organo eskuduna, hala xedatzen baita Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Sailaren egitura organikoa eta funtzionala ezartzen duen abenduaren 3ko 410/2024 Dekretuaren 20. artikuluan.

Bigarrena.– Abenduaren 3ko 410/2024 Dekretuak lehenengo xedapen gehigarrian arautzen du ordezkapenen araubidea, eta honako hau ezartzen du: «Dekretu honetan aipatutako organoen titularrak ez badaude edo gaixorik badaude, edo karguak hutsik badaude, edo abstenitzeko edo errefusatzeko adierazpena egin bada, sailburuak berariazko ebazpenik eman ezean, titularrak ordezteko arau hauek beteko dira: (...)

d) Saileko gainerako zuzendarien ordezkoa haien gainetik dagoen sailburuordea izango da.

e) Organo periferikoetako titularren ordezkoa haien gainetik dagoen zuzendaria izango da».

Beraz, ebazpen honen datan Arabako lurralde-ordezkariaren lanpostua hutsik dagoenez, Deskarbonizazio zuzendariari dagokio lanpostu hori betetzea, ordezko gisa.

Hirugarrena.– Espedientean bete dira lege hauetan agindutako arauzko izapideak: 24/2013 Legea, abenduaren 26koa, Sektore Elektrikoari buruzkoa; Eusko Jaurlaritzaren 48/2020 Dekretua, martxoaren 31koa, zeinaren bidez arautzen baitira energia elektrikoa ekoizteko, garraiatzeko eta banatzeko instalazioen administrazio-baimenaren prozedurak. Honako hauekin bat etorriz egin da: 21/2013 Legea, abenduaren 9koa, Ingurumen-ebaluazioari buruzkoa, eta 10/2021 Legea, abenduaren 9koa, Euskadiko Ingurumen Administrazioari buruzkoa.

Laugarrena.– Aurkeztutako alegazioei dagokienez –bederatzigarren aurrekarian laburtutakoak–, bai eta zenbait toki-administraziok eta interesdunek egindako alegazioei gagozkiela ere -hamargarren aurrekarian adierazi den bezala -, horien edukia, sustatzaileak emandako erantzunak, «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoaren proiektuaren ingurumen-inpaktuaren adierazpena eta Arabako Lurralde Ordezkaritzak emandako txostena aztertu ondoren, honako hauek adierazi behar dira:

1.– «Laminoria Berriztagarrien Gunearen» jendaurreko informazio-izapidean aurkeztutako alegazio gehienak batez ere «Laminoria» parke eolikoari buruzkoak zirenez, eta haren aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena eman zenez, ebazpen honetan baimen honen xede diren «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoari eta haren ebakuazio-azpiegiturari buruzko alegazioei erantzungo zaie.

2.– Ingurumenari buruzko alegazioei dagokienez, alegazio horiek kontuan hartu ziren Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzak ingurumen-inpaktuaren adierazpena egin aurretik egindako ingurumen-azterketan. Jasota utzi behar da eguzki-instalazio fotovoltaikoaren ingurumen-inpaktuaren adierazpenak barne hartzen dituela proiektuak bete beharreko baldintzak eta ingurumen-ondorio kaltegarrietarako prebentzio-, zuzenketa- eta konpentsazio-neurriak, ingurumen-organoak ezarritakoak.

3.– «Azazeta» parke eolikoarekiko jarraitutasunari dagokionez, aurkeztutako alegazioak, batez ere, «Laminoria» parke eolikoari buruzkoak ziren, eta, beraz, horri dagokionez, indarrik gabe geratu dira, aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena izan baitu proiektu horrek. Eguzki-instalazio fotovoltaikoari dagokionez, alegazio horiek ez dira egokiak, teknologia ezberdinetako instalazioak dira eta. Bestalde, ebakuazio-azpiegiturak partekatzeak ez du esan nahi instalazio bera direnik, ezta teknologia berekoak izanda ere. Partekatutako erabilera hori araudiak bermatzen du, eta lurraldearen eta ingurumenaren gaineko inpaktua murrizten laguntzen du.

4.– Inpaktu hidrologikoari dagokionez, adierazi behar da URA – Uraren Euskal Agentziaren eta Ebroko Ur Konfederazioaren (arroko organismoa) txostenak jaso direla; txosten horietan jasota dago proiektua bateragarria dela, sustatzaileak proposatutako babes-neurrietan oinarrituta. Era berean, ingurumen-inpaktuaren adierazpenean babes-, zuzenketa- eta kontrol-neurriak ezarri dira (bigarren puntuko 1.5 apartatua). Edonola ere, organismo horiek emandako baldintzak bete beharko ditu sustatzaileak.

5.– Hirigintza-izaerako eta lurralde-antolamenduarekin lotutako alegazioei dagokienez, adierazi behar da sustatzaileak zegokion plan berezia egiteko eskatu zuela (ingurumen-organo foralaren ingurumen-ebaluazio estrategikoaren mendekoa), Lurzoruari buruzko 12/2007 Legean xedatutakoaren arabera. Ebaluazio-izapide hori independentea da proiektuaren aurretiazko administrazio-baimenetik (ebazpen honen xedea, sektore elektrikoari buruzko araudiaren arabera), baina osagarria da. Nolanahi ere, zehaztu behar da baimen hau emateak ez duela kentzen sustatzaileak proiektua gauzatzeko behar diren bestelako baimen edo lizentziak lortu behar izatea.

Halaber, honako hau adierazi behar da: 128/2019 Dekretuaren arabera (128/2019 Dekretua, uztailaren 30ekoa, zeinaren bidez behin betiko onesten baitira Euskal Autonomia Erkidegoko Lurralde Antolamenduaren Gidalerroak), «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoaren eta haren ebakuazio-azpiegituraren proiektuko instalazioak berariaz debekatuta ez dauden erabilerei dagozkie, aplikatu beharreko arauen II. eranskineko Erabileren Erregulazioko 2.d) puntuko Erabilera Matrizearen arabera (ingurune fisikoaren antolamendua).

6.– Energia berriztagarrien LPSari eta prozeduraren baliogabetasunari buruzko alegazioei dagokienez, ezin dira onartu, aipatutako LPS hori ez baitago behin betiko onartuta, eta indarrean dagoen araudia baino ezin da aplikatu.

Prozedura baliogabea dela eskatzeko egindako alegazioak (alegaziogileen aburuz, bateragarria ez delako plan, jarraibide edo estrategia jakin batzuekin –Arabako Foru Aldundiaren Mugarri Planarekin edo energia-plan eta energia-jasangarritasuneko planekin eta natura-ondareari, kontserbazioari eta natura lehengoratzeari buruzko araudiarekin, adibidez–), halaber, ezetsi egin behar dira; izan ere, oro har, energia berriztagarriak garatzeko edo hedatzeko edo lurraldea antolatzeko irizpideak ezartzeak ez du esan nahi proiektu indibidual zehatzak izapidetzeko aukerarik ez dagoenik, aztergai dugun kasuan gertatzen den bezala, baldin eta berariazko debekurik ez badago eta horiek arauz ezarritako ingurumen-baimen eta -ebaluazioko prozedurak betetzen badituzte.

Proiektua instalazio fotovoltaikoetarako ingurumen-zonakatzera egokitzeari dagokionez, adierazi behar da zonakatze hori ez dela, per se, instalazio horiek ezartzeko berariazko debekua, baizik eta instalazio horiek ezartzeko erreferentzia bat.

Era berean, nabarmendu behar da espediente hau izapidetzean, sektore elektrikoari zein ingurumenari buruzko legeriak ingurumen-ebaluazio arrunta egin behar duten proiektuei buruz –«Laminoria Berriztagarrien Gunearen» kasuan bezala– ezarritako zehaztapenak bete direla. Ezin dira onartu proiektua baimendu ezin dela –ingurumen-legeria urratzen duela-eta– dioten alegazioak, araudi horrek arautzen baitu, hain zuzen ere, aurretiazko administrazio-baimena izapidetzeko prozesuan egindako ingurumen-ebaluaziorako prozedura.

7.– San Millan transformazio-azpiestazioaren eta San Millan-Elgea 220 kV-eko aireko goi-tentsioko linearen afekzioari buruzko alegazioei dagokienez, bai eta, zehazki, Elgea azpiestazioaren eta Heredia kontzejuaren inguruko afekzioari buruzkoei dagokienez ere, adierazi behar da aipatutako baterako ebakuazio-azpiegiturak ez direla baimen honen xede den proiektuaren parte, Aixeindar SA sustatzailearen «Azazeta» parke eolikoarekin batera baimendu baitziren (01GEY 20200006 esp.). Baterako ebakuazio-azpiegitura horiei dagokienez, sustatzaileak bete beharko ditu «Azazeta» parke eolikoaren ingurumen-inpaktuaren adierazpenean (2023ko martxoaren 17ko EHAA, 54. zk.) zein dagokion administrazio-baimenean (2023ko maiatzaren 2ko EHAA, 81. zk.) ezarritako prebentzio-, zuzenketa- eta konpentsazio-neurriak.

8.– Kultura- eta arkeologia-ondarean izango duen afekzioari buruzko alegazioei dagokienez, Eusko Jaurlaritzaren Kultura Ondarearen Zuzendaritzak eta Arabako Foru Aldundiko Kultura eta Kirol Sailak ez diote aurkakotasunik azaldu proiektuari eta arkeologia-kontrolak egin beharra ezarri dute; kontrol horiek proiektuaren ingurumen-inpaktuaren adierazpenean txertatu dira.

9.– Onura publikoko mendiek izan lezaketen erasanari buruzko alegazioei dagokienez, Arabako Lurralde Historikoko Mendiei buruzko 11/2007 Foru Araua kontuan hartu behar da, zeinak adierazten baitu foru-organo eskudunak baimena eman behar duela mendi horiek erabili edo okupatzeko, Arabako Foru Aldundiko Nekazaritza Zuzendaritzako Mendi Zerbitzuak jakinarazi zuen bezala.

10.– Erradiazio elektromagnetikoak osasunean izan lezakeen eragin negatiboari buruzko alegazioei dagokienez, honako hau adierazi behar da: proiektuaren arabera, instalazioaren erradiazio-balioak 1066/2001 Errege Dekretuan ezarritakoen azpitik daude (1066/2001 Errege Dekretua, irailaren 28koa, Jabari publiko erradioelektrikoa babesteko baldintzak, emisio erradioelektrikoen murrizketak eta emisio erradioelektrikoetatik babesteko neurri sanitarioak ezartzen dituen Erregelamendua onartzen duena). Bestalde, eraikitze-baimen administratiboa lortzeko aurkeztu beharreko exekuzio-proiektuan, sustatzaileak egiaztatu egin beharko du bete egiten dela 337/2014 Errege Dekretua (337/2014 Errege Dekretua, maiatzaren 9koa, goi-tentsioko instalazio elektrikoetako baldintza teknikoei eta segurtasun-bermeei buruzko erregelamendua eta haren ITC-RAT 01.etik 23.erako jarraibide tekniko osagarriak onartzen dituena). Errege-dekretu horretan goi-tentsioko instalazioetatik hurbil eremu magnetikoak mugatzeko baldintzak ezartzen dira, besteak beste.

11.– Meatze-ustiategiaren ingurumen-lehengoratzeari buruz egindako alegazio eta gogoetei dagokienez, sustatzaileak konpromisoa hartu du, hala badagokio, onetsitako lehengoratze-plana aldatzeko eskatzeko, bai eta plan hori gauzatzeko jarduketak eta bidezko konpentsazio ekonomikoak bere gain hartzeko ere. Adierazi behar da, eguzki-instalazio fotovoltaikoaren esparruak meatze-ustiategi baten eremuko lurretan daudenez, dagozkion baimenak eskatu beharko zaizkiola meatzaritzako agintaritzari.

12.– Paisaia-inpaktuari eta alegatutako mendi-industrializazioari dagokienez, «Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikoaren proiektua meatze-ustiategiaren esparruaren barruan dago, dagoeneko antropizatuta dagoen eremu batean. Abian dagoen ingurumen-lehengoratzeko prozesuari dagokionez, sustatzaileak hartuko du bere gain, aurreko apartatuan adierazi den bezala. Ingurumen-inpaktuaren adierazpenean paisaia babesteko eta eragindako azalerak lehengoratzeko neurriak txertatu dira (ebazpen-zatiko bigarren apartatuko 1.2 puntua).

13.– Sute-arrisku handia zegoela zioten alegazioei erantzunez, autobabeserako EAEko araudia aplikatu behar da. Horrenbestez, sustatzaileak autobabes-plan bat egin beharko du jarduera hasi aurretik, Larrialdiei Aurre Egiteko eta Meteorologiako Zuzendaritzak bere txostenean adierazitakoaren arabera.

14.– Nekazaritza- eta abeltzaintza-jardueren gaineko erasanari dagokionez, Arabako Foru Aldundiko Nekazaritza Zuzendaritzaren txostenak, hari erantsitako Nekazaritza Sektorearen Gaineko Afekzioa Ebaluatzeko Protokoloan, ezdeustzat jo du lurpeko ebakuazio-lineak (nekazaritza-lurzoruan dagoen instalazio bakarra da) «Balio Estrategiko Handiko» eta «Trantsizioko Landa Paisaiako» eremuetan duen eragin negatiboa.

15.– Metatze- eta sinergia-ondorioen ebaluazioa nahikoa ez izatearen inguruko alegazioei dagokienez, adierazi behar da ingurumen-ebaluazioaren mende utzitako ingurumen-inpaktuaren azterketan kontuan hartu zela proiektuak haren eremu geografikoan izango zuen inpaktu orokorra.

16.– Inpaktu akustikoari eta argi-inpaktuari dagokienez, eguzki-instalazio fotovoltaikoaren afekzioa bateragarritzat jo da; nolanahi ere, ingurumen-inpaktuaren adierazpenean dagozkion neurriak ezarri dira, 2. apartatuko 1.3.4 puntuan.

17.– Modulu fotovoltaikoak instalatzearen ondorioz toki- eta eskualde-mailan gerta daitezkeen «bero-uharteei» eta berotze klimatikoari dagokienez (alegatu den bezala), ez dago berotze-efektu horiek gertatzeko ebidentzia zientifikorik. Ikerketa batzuek kontrakoa ziurtatzen dute, hau da, plaka fotovoltaikoak «uharte hotzak» izan daitezkeela, non animaliek klima-babesa izan dezaketen, itzalpean, bero-boladetan.

18.– Trafiko astuna handitzeak eragindako afekzioari dagokionez, uste da instalazio fotovoltaikoa egiteko obrek parke eolikoa eraikitzeak ekar lezakeena baino askoz inpaktu txikiagoa dutela, ez baita beharrezkoa tamaina handiko garraio berezirik egitea. Nolanahi ere, erasana aldi baterako eta mugatua izango da.

19.– Zerbitzu ekosistemikoen gaineko erasanari dagokionez, instalazio fotovoltaikoaren ezaugarriak kontuan hartuta, hutsala izango dela uste da, degradatutako leku batean baitago. Sustatzaileak aisialdiari eta turismoari buruzko azterlan bat egin zuen «Laminoria Berriztagarrien Gunerako». Azterlan horren arabera, instalazio berriztagarriak eta mendiaren aisia-erabilera bateragarriak dira. Parke eolikoak, azkenean, aurkako ingurumen-inpaktuaren adierazpena izan zuenez, zerbitzu ekosistemikoen gaineko edozein erasan hasieran aurreikusitakoa baino askoz txikiagoa izango da.

Bosgarrena.– Proiektuak ingurumenean inpaktua izan lezakeela kontuan hartuta, ingurumen-inpaktuaren adierazpenean, ebazpen-zatiaren bigarren puntuan, proiektuaren baldintzak eta ingurumen-ondorio kaltegarrietarako prebentzio-, zuzenketa- eta konpentsazio-neurriak ezarri dira, ingurumen-inpaktuaren azterlanean adierazitakoez gain. Hona hemen neurriok, azaletik adierazita:

1.– Paisaia babesteko eta eragindako lekuak lehengoratzeko neurriak:

– Jarduera fotovoltaikoa duten harrobi-eremuko lekuak behar bezala lehengoratzea bermatuko da.

2.– Ingurumena babesteko neurriak:

– Hesiaren inguruko neurriak hartuko dira: itxitura-eremuak minimizatzea, baso-masetatik urruntzea eta talken aurkako seinaleak jartzea, 10 metroan behin, hesiaren trazadura osoan.

– Modulu fotovoltaikoei islapenaren aurkako estaldura aplikatzea.

– Instalazio fotovoltaikoa gauez argiztatzea saihestuko da.

– Lurpeko linea elektrikoaren obrarako, aldez aurretik fauna-prospekzioa egingo da habiak daudela baztertu edo berresteko.– Jarduketak gauzatzeko egutegia ezarriko da, kaltetu litezkeen espezie babestuen aldi sentikorrak kontuan hartzeko.

– Ingurumena zaintzeko programak ziurtatu beharko du neurri egokienak hartuko direla hezeguneetako ingurumen-balioak babesteko; zehazki, habitatak eta urlehortarrak babesteko.

3.– Nekazaritza-erabilera babesteko neurriak:

– Jarduketek landa-bideetan duten eragina kontuan hartu beharko da. Beharrezkoa bada, dagokion txosten teknikoa eskatu beharko zaio Arabako Foru Aldundiko Nekazaritza Garatzeko Zerbitzuari.

– Ebakuazio-zanga egiteko obran zuzenketak egin beharko dira (Uribarri-Txintxetruko Ureztatzaileen Elkartean eragina izango du), ureztatzaileek behar bezalako hornidura bermatuta izateko.

4.– Lurzorua eta urak babesteko neurriak:

– Dulantzi errekaren gurutzatze-sistema zehaztu beharko da, azpiestazioaren sarreran.

5.– Kultura-ondarea babesteko neurriak:

Arraia-Maeztuko (Aizpilleta herrixka) 16 zenbakiko Prospekzio Arkeologikoko Eremuaren inguruan egiten diren lur-iraultze guztien kontrol arkeologikoa egin beharko da. Proiektuak eragindako gainerako lursailei dagokienez, lur-mugimenduen kontrol eta jarraipen arkeologikoa egingo da.

6.– Hauts-emisioak murrizteko neurriak.

7.– Zarataren eta bibrazioen ondorioak gutxitzeko neurriak.

8.– Hondakinak eta lurrak kudeatzeko neurriak.

9.– Kutsatuta egon daitezkeen lurzoruekin lotutako neurriak:

– Eguzki-jatorriko energia elektrikoa ekoizteko jarduera (azpiestazioak eta potentzia-transformadoreak bakarrik) lurzorua kutsa dezakeen energia gisa jasota dago. Beraz, aipatutako instalazioek nahitaez bete beharko dituzte Lurzorua kutsatzea saihestu eta kutsatutakoa garbitzeko ekainaren 25eko 4/2015 Legean jasotako betebeharrak.

10.– Garbiketa eta obra bukatzea.

11.– Konpentsazio-neurriak.

12.– Jarduera uztea.

13.– Ingurumen-aholkularitza.

14.– Jardunbide egokien sistema bat ezartzea.

15.– Lan-programa diseinatzea.

Seigarrena.– Sektore Elektrikoari buruzko 24/2013 Legearen 53.1 artikuluak ezartzen du energia elektrikoa ekoizteko instalazioek aurretiazko administrazio-baimena behar dutela. Era berean, ezartzen du hura ez dela emango, baldin eta titularrak ez baditu aldez aurretik lortzen garraio- edo banaketa-sareetarako sarbide- eta konexio-baimenak.

Sektore Elektrikoari buruzko 24/2013 Legearen 53.6 artikuluak adierazten du administrazio-baimenak administrazio eskudunak emango dituela, aplikatu beharreko bestelako xedapenen arabera eta, bereziki, lurraldearen antolamenduari eta ingurumenari buruzko xedapenen arabera beharrezkoak diren emakida eta baimenak alde batera utzi gabe.

Sektore Elektrikoari buruzko 24/2013 Legearen 53.7 artikuluaren arabera, Administrazio Publikoak baimena ukatu ahalko du, baina aplikatu beharreko araudian ezarritako eskakizunak betetzen ez direnean edo sistemaren funtzionamendurako kaltegarria denean bakarrik.

Aipatutako lege-manuak eta oro har aplikatu beharreko gainerako arauak ikusita, Deskarbonizazio zuzendariak honako hau:

EBAZTEN DU:

Artikulu bakarra.– Aixeindar SAri aurretiazko administrazio-baimena ematea «Laminoria» eguzki-planta fotovoltaikoaren eta haren ebakuazio-azpiegituraren proiekturako. Honako hau da proiektua:

– «Laminoria» eguzki-planta fotovoltaikoa, Arraia-Maeztu udalerrian, 34,37 MW-eko potentzia instalatua eta 58,10 ha-ko azalera okupatua duena, meatze-ustiategi zaharraren eremuko bost esparrutan kokatuta dago. Honelakoa da:

a) 61.994 modulu, 650 Wp-koak, guztira 40,30 MWp-ko potentzia instalatua dutenak.

b) Hamar inbertsore, 3.437 kW-eko potentzia nominalekoak.

c) 0,6/30 kV-eko zazpi transformadore, 6.250 kVA-koak.

– Lurpeko ebakuazio-linea, 30 kV-ekoa, eguzki-planta fotovoltaikoko transformazio-zentroetatik San Millan 30/220 kV transformazio-azpiestazioko sarrera-gelaxketara (Arabako Arraia-Maeztu, Iruraiz-Gauna eta Donemiliagako udal-mugarteetan).

– Instalazio fotovoltaikoak sortutako energia sustatzaile beraren beste proiektu batzuekin eta beste sustatzaile batzuen beste proiektu batzuekin partekatutako ebakuazio-azpiegituraren bidez ebakuatuko da garraio-sarera, azpiegituren erabilera partekaturako akordioaren arabera. Ebakuazio-azpiegitura partekatua (San Millan 30/220 kV transformazio-azpiestazioa eta San Millan-Elgea 220 kV-eko aireko linea) ez da baimen honen xede, eta Aixeindar SA sustatzailearen «Azazeta» parke eolikoa eraikitzeko aurretiazko administrazio-baimenetan jaso ziren (01GEY 202000006 eta 01GEY 202300014 espedienteak).

«Laminoria» eguzki-instalazio fotovoltaikorako eta haren ebakuazio-azpiegiturarako aurretiazko administrazio-baimena honako baldintza hauekin ematen da:

1.– Eraikitzeko administrazio-baimena 15 hilabeteko epean eskatu beharko da, ebazpen hau jakinarazten denetik aurrera. Eskabidea adierazitako epean aurkezten ez bada, aurretiazko administrazio-baimena iraungitzat jo ahal izango da.

2.– Exekuzio-proiektua Ingurumen Administrazioaren Zuzendaritzak 2025eko urtarrilaren 20an egindako eta 2025eko martxoaren 14ko Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian (51. zk.) argitaratutako ingurumen-inpaktuaren adierazpenean ezarritako baldintzetara eta babes- eta konpentsazio-neurrietara egokitu beharko da. Era berean, administrazioek, organismoek eta zerbitzu-enpresek kontsulta fasean ezarritako baldintza teknikoak jaso beharko ditu. Sustatzaileak baldintza horiekiko adostasuna adierazi zuen.

3.– Onartzeko aurkeztutako proiektuak araudi elektrikoaren arabera eta industriaren arloan aplikagarriak diren industriako segurtasun- eta kalitate-arauak bete beharko ditu, eta instalazio elektrikoei aplikatu beharreko araudian adierazitako agiri eta zehaztapenak eduki beharko ditu, gainera.

4.– Sistemaren operadoreak ezartzen dituen arau teknikoak eta jarduteko prozedurak bete beharko dira.

5.– Ebazpen hau eman da ezertan eragotzi gabe udal- eta foru-mailako eskumeneko baimen edo lizentziak, ez eta obrak egiteko beharrezkoak diren beste baimen batzuk nahiz aplikatzekoak diren xedapenetatik eratorritakoak ere, lurralde-antolamenduari, ingurumenari eta meatzeei dagozkienak bereziki, eta eskatzaileak haiek eskuratu beharko ditu hala dagokionean. Era berean, hirugarrenen eskubideak alde batera utzi gabe ematen da, eta jabetza-eskubidea salbu utzita.

Ebazpen honek ez dio amaiera ematen administrazio-bideari, eta, beraz, beronen aurka, gora jotzeko errekurtsoa jar dakioke Trantsizio Energetikoko sailburuordeari, hilabeteko epean, ebazpen hau jakinarazi eta hurrengo egunetik aurrera, bat etorriz, betiere, Administrazio Publikoen Administrazio Prozedura Erkidearen 39/2015 Legearen 121. artikuluan eta hurrengoetan xedatutakoarekin.

Vitoria-Gasteiz, 2025eko apirilak 11.

Arabako lurralde-ordezkaria ordezkatuz, eta bat etorriz Industria, Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasunaren Sailaren egitura organikoa eta funtzionala ezartzen duen abenduaren 3ko 410/2024 Dekretuaren lehenengo xedapen gehigarriak e) apartatuan dioenarekin,

Deskarbonizazio zuzendaria,

GUILLERMO ALLENDE ARANGUIZ.

Azterketa dokumentala