Etxerik Gabeko Pertsonei buruzko Europako Behatokiak (European Observatory of Homelessness, EOH ), Etxerik Gabeko Pertsonekin Lan egiten duten Erakunde Nazionalen Europako Federazioaren (FEANTSA) babespean, Europako etxerik gabeko pertsonei buruzko txosten bat argitaratu du, espetxetik irtetearekin eta etxerik gabeko pertsonen egoerarekin duten intersekzioarekin lotutako politikak eta protokoloak aztertzeko.
Europako Batasuneko 13 estatuk (Txekia, Danimarka, Frantzia, Alemania, Grezia, Hungaria, Irlanda, Italia, Lituania, Herbehereak, Polonia, Portugal eta Eslovenia) eta Europako bi herrialdek (Norvegia eta Erresuma Batua) prestatutako galdetegi konparatibo batean, etxerik gabe geratzeko espetxetik ateratzen diren pertsonen arriskuaren izaera eta norainokoa ezagutzeko diseinatutako ikerketa konparatiboan parte hartzen dute –dela zigorra amaitzen denean, dela aurretiazko askatasuna (baldintzapeko askatasuna) ematearen ondorioz–.
Zigor-arloko justizia-sistemak modu askotan daude Europa osoan, eta espetxe-epaien izaeran eta irismenean, eta, bereziki, espetxeratzearen graduan, aldaketa handia dagoela egiaztatzen da.
Datuei dagokienez, Europar Batasuneko kartzelatze-tasa orokorrak 100.000 biztanleko 106 pertsona ingurukoak dira, baina aldaketa handiak daude.
Europa mailan, espetxe-sistemek aukera gehiago dituzte sozioekonomikoki baztertuta dauden pertsonak atxilotzeko. Sistema horiek, era berean, premia ugari eta konplexuak dituzten pertsonak espetxeratzeko joera dute. Beraz, nahiz eta pertsona gehienak, espetxeratuak edo askatuak izan, ez dira etxerik gabe geratzen, justizia penaleko sistemekiko harreman-tasa handiak daude Europan etxebizitza errepikakor eta iraunkorrik ez duten arrisku handiko populazioen artean.
Etxegabetasunaren aurka Borrokatzeko Europako Plataformaren 2021eko Lisboako Adierazpenaren helburuen artean, EB-27 osoan etxegabetasunari erantzuteko prozesu bat garatzea planteatu zen, eta prozesu horren berehalako helburuen artean zegoen bermatzea ezein pertsonari ez zitzaiola alta emango inolako erakundetan (espetxea, adibidez), etxebizitza-alternatiba egokirik gabe. Txosten honetan argitaratutako informazioak agerian uzten du estatu kide bakar bat ere ez dela helburu hori lortzen ari.
Informazio gehiago nahi izanez gero, sartu 2024an argitaratutako "Espetxe-uztea eta etxegabetasuna" (Leaving prison and homelessness, European Federation of National Organisations Working with the Homeless) txostenean.