Arabako Probintzia-Artxibo Historikoa legez sortu zen 1931ko azaroaren 12ko Dekretuaren bidez, probintziako protokoloen eta artxibo historikoen araubideari eta izendapenari buruzkoa. Hala ere, 1946. urtera arte, Instrukzio Publikoko Ministerioak ez zituen egokitu Gasteizko "Ramiro de Maeztu" irakaskuntza ertaineko institutuko (gaur egun Eusko Legebiltzarraren egoitza dena) artxibo-lokalak, eta artxibozain plaza bat sortu zuen.

1976an inauguratu berri zen Florida pasealekuko Kultur Etxera lekualdatu zuten artxiboa, eta bertan egon zen 2004ra arte, Instalazioak Probintziako Liburutegi Publikoarekin partekatuz.

2004az geroztik, Arabako Probintzia-Artxibo Historikoak eraikin moderno bat du Gasteizko unibertsitate-barrutian. Bere ezaugarriak direla eta, Euskadiko artxibo-ekipamendurik modernoenetako bat da gaur egun.

2011ko ekainean, Arabako Probintzia-Artxibo Historikoa Eusko Jaurlaritzari transferitu zitzaion, eta, ordutik, hark kudeatzen du zentroa, Kultura eta Hizkuntza Politika Sailaren bidez.