- Maria Ubarretxena sailburuak Eusko Jaurlaritzak Administrazioa desburokratizatzeko duen estrategia aurkeztu du Sevillan, eta gogorarazi du "erakundeek egokitu behar dutela herritarrengana, eta ez alderantziz"
- Administrazioa Arintzeko eta Sinplifikatzeko Legearen aurreproiektuak estrategia zabalagoa egituratzen du, prozesuak, datuak, elkarreragingarritasuna eta teknologia berriak birdiseinatuz
Eusko Jaurlaritzako Gobernantza, Administrazio Digital eta Autogobernu sailburu Maria Ubarretxenak gaur Sevillan defendatu du sinplifikazio administratiboari erabaki politiko argi batetik heldu behar zaiola. Sailburuak azaldu duenez, Euskadin “inertziarekin haustea erabaki dugu”, eta azpimarratu du “arintzea, sinplifikatzea eta, azken batean, desburokratizatzea erabaki politikoa dela”, eta azpimarratu du “erakundeak garela herritarren beharretara egokitu behar garenak, eta ez alderantziz”.
Administrazio Sinplifikazioari buruzko I. Autonomia arteko Jardunaldian, Andaluziako Juntak antolatua eta Andaluziako hiriburuko Herri Arteen eta Ohituren Museoan egina, Ubarretxenak gogorarazi du administrazio guztiek helburu bera dutela: “pertsonak eta erakundeak alferrikako izapideetatik, itxaron-denbora iraunkor eta saihesgarrietatik eta baliorik ematen ez duten kezketatik askatzea”.
Ubarretxenak argitu du sinplifikatzea ez dela hausnarketarik gabe digitalizatzea. Ohartarazi duenez, “sinplifikatzea ez da prozesuak digitalizatzera mugatzen”; izan ere, “prozesu konplexuak ingurune digitalera aldatzeak, birplanteatu gabe, konplexutasuna digitalizatzera baino ez garamatza”. Horregatik defendatu du prozedurak berrikustea, karga zaharkituak ezabatzea eta barne-konplexutasuna herritarren esku ez uztea behar dela. Adierazi duenez, “etxea barrutik ordenatuta ez badago, nekez izango da erraza kanpoan daudenentzat”.
Sailburuak Administrazio Berria ereduan kokatu du eraldaketa hau, “administrazio arinagoa, ulergarriagoa, hurbilagoa, eraginkorragoa eta argiagoa eraiki nahi baitugu pertsonekiko harremanean”.
Legea egiturazko eraldaketa baten ardatz gisa
Administrazioa Arintzeko eta Sinplifikatzeko etorkizuneko Legea, Gobernu Kontseiluan urte amaieran onartuko dena, estrategia honen bizkarrezurra da, aldaketa gidatu behar duten printzipioak ezartzen baititu. Besteak beste, honako hauek nabarmentzen dira: beharrezkoak ez diren kargak murriztea, herritarrek datu bat behin bakarrik emateko printzipioa, epe laburragoak eta aurreikusgarriagoak ezartzea, erantzukizunpeko adierazpenen bidezko konfiantzan oinarritutako eredua eta administrazio-funtzionamenduaren etengabeko berrikuspena.
Ubarretxenak adierazi duenez, arauak “araugintzatik harago joan nahi du”, eta euskal sektore publiko osoan arautzeko eta izapidetzeko modu berri bat bultzatu nahi da.
Legearekin batera, sailburuak datuetan oinarritutako ezagutzaren garrantzia azpimarratu du “ezin da sinplifikatu ondo ezagutzen ez dena”. Ildo honetan, Administrazio Digitalaren Behatokiaren zeregina nabarmendu du, espedienteen ibilbidea datu errealekin berreraikitzea ahalbidetzen baitu. Elkarreragingarritasuneko Unitate Teknikoaren lana ere azpimarratu du, pertsonek “leihatilan dokumentu berberekin erromes joan behar izatea” saihesten baitu, bai eta karpeta digitalaren hedapena ere, pertsona bakoitzari espazio bakarra eskainiko baitio Euskadiko administrazioekiko harremana kudeatzeko.
Era berean, Open Data Euskadi atariaren ibilbidea aipatu du. Atari honek 2010az geroztik datu publikoen gardentasuna eta berrerabilera errazten ditu, hainbat erakunderen datu-multzoak integratzen dituen eredu federatu baten bidez.
Adimen artifizialari dagokionez, sailburuak adierazi du zentzuz eta arduraz erabili behar dela. Gogorarazi duenez, adimen artifiziala “zerbitzuak eta prozesuak arintzeko aparteko laguntza izan daiteke”, baina “ez da berez arazo guztiak konpontzeko gai den edabe magikoa”. Azpimarratu du Euskadik teknologia hori “beti giza kontrolpean” aplikatzen duela, “teknologiak pertsonen zerbitzura egon behar duelako, eta ez alderantziz”.
Euskal estrategiak AAn oinarritutako 18 ekimen bultzatzen ditu jada, eta 1.500 enplegatu publiko baino gehiago trebatu ditu administrazio-zereginetan aplikazio praktikoak esploratzeko.
Sailburuak azpimarratu du emaitzak ikusgarriak izaten hasten direla prozedura berrien aplikazioari esker. BetiOn telelaguntza-zerbitzuan, “eskatzaileak eman behar duen denbora %94ra murriztu da”; Emantzipa laguntzan, “prozesua %86an murriztu da eta eskatutako dokumentazioa %37an”; eta Gaztelagunen, “eskatutako dokumentazioa %60 inguru murriztea” ahalbidetuko dute elkarreragingarritasun-neurriek.
Ubarretxenak azpimarratu duenez, sinplifikazioak barne-antolamendua berrikustea eta Administrazioan lan egiten dutenen konpromisoa izatea eskatzen du, “langile publikoen inplikazioa ezinbestekoa delako”. Azaldu duenez, sinplifikatzeak, herritarrekiko harremana hobetzeaz gain, “taldeak zeregin errepikakorretatik, prozedura kezkagarrietatik eta erabilgarritasun zalantzagarriko izapideetatik libratzen ditu”, eta aukera ematen du zerbitzu publikoari benetan balioa ematen dionari denbora gehiago eskaintzea. Adierazi duenez, prozesuak ordenatzen direnean, “lana argiagoa, arinagoa eta gogobetegarriagoa bihurtzen da egiten dutenentzat”.
Teknologia erabilgarria, datu fidagarriak eta zerbitzu sinpleagoak
Amaitzeko, Gobernantza, Administrazio Digital eta Autogobernu Saileko arduradunak gogorarazi du sinplifikazioa, batez ere, herritarren eta erakundeen arteko harremana hobetzeko egiturazko apustua dela. Azpimarratu duenez, “beharrezkoa ez den izapide bakoitza norbaiti kentzen zaion denbora da eta gaizki diseinatutako prozedura bakoitza oztopo bat da”, eta azpimarratu du kontua ez dela Administrazioa murriztea, baizik eta “Administrazio hobea, argiagoa, hurbilagoa eta pertsonentzat baliagarriagoa izatea”. Sailburuaren ustez, aldaketa honek erabaki politikoa, metodoa eta konstantzia eskatzen ditu; izan ere, “burokraziak lagundu die administrazioei existitzen direnetik”, baina gaur egun posible da frogatzea “gauzak beste modu batera egin daitezkeela” eta, urratsez urrats, konfiantza publikoa indartuko duen Administrazio bat eraikitzea.
Eusko Jaurlaritzaren parte-hartzeak gaur arratsaldean jarraituko du Sabino San Vicentek, Herritarrak Artatzeko eta Administrazioa Berritzeko zuzendariak, prozesuak eta zerbitzu publiko proaktiboak birdiseinatzeari buruzko mahaian parte hartzen. Mahai honetan, pertsonak ardatz dituzten administrazio-eredu sinpleago eta aurreratzaileagoetarantz aurrera egiteko moduari buruzko ikuspegi aplikatua emango du.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)