MAIATZAK 22: PREEKLANPSIAREN MUNDUKO EGUNA
- Programak 25.000 haurdun inguru bahetu ditu lehen bi urteetan, eta arrisku handiko 2.500 emakume inguru identifikatzeko aukera eman du, haurdunaldiaren bilakaera hobetuko duen prebentzio-tratamendu eraginkorra erraztuz
- Euskadi estatuko lehen erkidegoa da haurdun dauden emakume guztientzako baheketa unibertsal, sistematizatu eta irisgarria duena, eta gai da 4 kasutatik 3 detektatzeko eta konplikazio larriak, erditze goiztiarrak eta amen eta haurtxoen ondorioak saihesteko
- Ekimenak Euskadiko Osasun Ituna indartzen du, prebentzioaren, ekitatearen eta berrikuntzaren aldeko apustua egiten baitu, haurdunaldiko konplikazio larriak murriztera bideratutako osasun-eredu aurreratua sendotuz
Osasun Sailak eta Osakidetzak Osakidetzaren preeklanpsiaren baheketa unibertsaleko programaren emaitzen aurrerapen-datuak lortu dituzte. Euskadin konplikazio larrien, erditze goiztiarraren eta ama-haurren hilkortasunaren kausa nagusietako bat da eta neurri hori bi urtez ezarri ondoren, preeklanpsiaren baheketak eraginkortasun nabarmena erakutsi du, gaixotasun horren kasu larrienak % 50 inguru murriztea lortu baitu.
Aipatutako denbora tartean, programak 22.000 emakume haurdun baino gehiago aztertu ditu, eta preeklanpsia garatzeko arrisku handia duten 2.333 haurdun identifikatu ditu. Detekzio goiztiar horri esker, emakume horiek prebentzio-tratamendu eraginkorra jaso ahal izan dute, azido azetilsalizilikoa erabiliz. Tratamendu hori bereziki eraginkorra da preeklanpsia goiztiarreko kasuetan, gaixotasunaren modurik arriskutsuena baita.
Osakidetzaren preeklanpsiaren baheketari esker, ondorio larriak saihestu daitezke, bai amengan, bai haurtxoetan. Euskadin haurdun dauden emakumeen % 2-3ri eragiten dion patologia bati aurrea hartzen da, haurdunaldiko 37. astea baino lehen erditze goiztiarra eragin dezake.
12.000 baheketa urtean
Baheketa hedatu ondoren lortutako emaitzen arabera, Euskadi da Osakidetzako zentroetara joaten diren haurdun guztientzako preeklanpsiaren baheketa-programa unibertsal, sistematizatu eta gidatu bat ezartzen duen estatuko lehen autonomia-erkidegoa.
Hasieratik, 2024ko maiatzean, programak haur bakar batez haurdun dauden emakumeen estaldura osoa eskaintzen du, proba hauek eginez: tentsio arteriala neurtzea, odol-analisia egitea markatzaile biokimiko espezifiko batekin, lehen hiruhilekoan Doppler ekografia bat egitea eta arrisku-faktoreak ebaluatzea haien historia klinikoan.
Ikuspegi konbinatu horri esker, erditze goiztiarra eragin lezaketen 4 preeklanpsia-kasutatik 3 inguru detekta daitezke.
Gainera, baheketari esker, emakume haurdunak bi taldetan sailka daitezke. Lehenengoa, arrisku txikikoa, haurdunaldiaren ohiko jarraipenarekin jarraitzen duena, eta bigarrena, 10 haurdunetik 1 inguru biltzen duena; arrisku handikotzat jotzen dira eta prebentzio-tratamendua eta zaintza handia jasotzen dituzte.
Osakidetzak egitura sendoa du prozesuaren eraginkortasuna eta kalitatea bermatzeko, urtean 12.000 baheketa inguru egiteko gaitasunarekin eta Araba, Donostia, Galdakao-Usansolo, Basurtu eta Gurutzetako unibertsitate-ospitaleetako erreferentziako laborategien lankidetzarekin.
Euskadiko Osasun Itunaren konpromisoak: baheketa berriak
Preeklanpsiaren baheketa unibertsala erabat txertatzen da Euskadiko Osasun Itunaren ildo estrategikoetan, bereziki osasunaren sustapenaren, prebentzioaren eta zaintzaren eremuetan.
Izaera unibertsala du, eta ekitate- eta irisgarritasun-printzipioak bermatzen ditu, haurdun dauden emakume guztiek, beren egoera sozioekonomikoa edozein dela ere, eragin handiko prebentziozko esku-hartzearen onurak jaso ahal izango dituztela ziurtatuz.
Gainera, lehen hiruhilekoan biomarkatzaileak, teknologia prediktiboak eta tresna diagnostiko aurreratuak koordinatuta erabiltzeak indartu egiten du euskal osasun-sistemak berrikuntzarekin, kalitatearekin eta jasangarritasunarekin duen konpromisoa. Eredu proaktibo eta prebentibo horrek haurdunaldiko konplikazio larriak nabarmen murrizten laguntzen du, eta sistema epe luzera ikuspegi aurreratzaileago eta eraginkorrago baterantz eraldatzea sendotzen du.
Preeklanpsiari eta preeklanpsiaren populazio-baheketari buruzko informazio gehiago eskuragarri dago Osasun Eskola + webgunean.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)