- Programak ez ordaintzeagatiko 20 hileroko arte estaliko du, hornidurez eta kalteez gain, betiere ezarritako baldintzak betetzen badira eta demanda judiziala izapidetzeko onartu bada. EHAAn argitaratu eta hurrengo egunean sartuko da indarrean, azaroaren hasieran, ziurrenik
- Denis Itxaso sailburuak azaldu duenez, "Euskadin etxebizitza hutsak daude eskaera handiko eremuetan, eta ez dira merkatura ateratzen beldur eta ziurgabetasun zehatzengatik. Politika publikoaren betebeharra da arazo horiek desegitea, bermeak eskaintzea eta blokeatutako etxebizitzak etxebizitza erabilgarri bihurtzea "
- Alokaplus gehienez bost etxebizitzako jabe txikiei zuzenduta egongo da, eta dagoeneko indarrean dauden kontratu berriak eta alokairuak sartzeko aukera emango du, eranskin bat sinatuta.
Eusko Jaurlaritzak Alokaplus programa onartu du gaur Gobernu Kontseiluan, bizitegi-merkatu tentsionatu izendatutako udalerrietan etxebizitzak alokatzen dituzten jabeei bermeak eskaintzeko aseguru publikoa eta doakoa. Etxebizitza eta Hiri Agenda Sailak, ekimen honen bidez, eskari handiko eremu horietan hutsik dauden 25.000 etxebizitza ingururen zati bat desblokeatu nahi du, alokairu-merkatuan sartzea erraztuz, errentatzaileei zein maizterrei segurtasuna eta ziurtasuna eskaintzen dien tresna baten bidez.
Alokaplus onartzea urrats berri bat da sailaren estrategian, alokairu eskuragarriaren eskaintza handitzeko eta prezioak apaltzeko. Programak, gainera, higiezinen agentziek eta jabe partikularrek helarazten duten kezketako bati erantzuten dio: etxebizitza bat alokairuan jartzeko beldurrari, ez ordaintzeagatik edo higiezinean kalteak eragiteagatik. Ziurgabetasun horren aurrean, Eusko Jaurlaritzak estaldura publiko bat jartzen du abian, eta estaldura horrek bere gain hartzen du zordundutako zenbatekoak ordaintzea aurreikusitako baldintzak betetzen direnean, maizterrei aseguru pribatu bat kontratatzearen kostua helarazi gabe.
Denis Itxaso sailburuak adierazi duenez, Alokaplus "etxebizitza behar den lekuetan desblokeatzeko jaio da". Azaldu duenez, "Euskadin etxebizitza hutsak daude eskari handiko eremuetan, eta ez dira merkatura ateratzen beldur eta ziurgabetasun zehatzengatik. Politika publikoaren betebeharra da arazo horiek desegitea, bermeak eskaintzea eta blokeatutako etxebizitzak etxebizitza erabilgarri bihurtzea ". Itxasok azpimarratu duenez, programaren helburua "tentsioan dauden udalerrietan 25.000 etxebizitza huts desblokeatzea da, berme publiko, doako eta arrazoizko prezioei lotua". Gaineratu duenez, "jabeei ez diegu alokatzeko eskatzen bakarrik; segurtasuna ematen diegu eta segurtasun horrek maizterrentzako kostu edo oztopo gehiago ekartzea saihesten du".
Ez ordaintzeagatiko estaldurako 20 hilerokora arte
Alokaplusek ordainduko ditu ordaindu gabeko errentak, jabeak ordaindu behar izan dituen hornidurak eta errentariaren erruz edo utzikeriagatik etxebizitzan eragindako kalteak. Estaldura zenbatzen hasiko da epaitegiak kontratua suntsiarazteko eta etxebizitza berreskuratzeko demanda izapidera onartzen duen unean, ez ordaintzeagatik. Oro har, laguntza 14 hilerokoa izan daiteke gehienez. Muga hori 20 hilekora arte luzatuko da errentariak 35 urte edo gutxiago dituenean, 65 urte baino gehiago dituenean, guraso bakarreko familia-unitate batean edo ardurapeko adingabeak edo dibertsitate funtzionala edo psikikoa duten pertsonak dituen bizikidetza-unitate batean dagoenean.
Estalitako hileko zenbatekoak ezin izango du kontratuan itundutako errenta gainditu, ezta alokairuaren estatuko erreferentzia-sistemaren arabera aplikatu beharreko muga ere. Sistema hori aplikatu ezin denean, udalerriari dagokion hileko batez besteko errentaren % 95 hartuko da erreferentziatzat, eskuragarri dagoen azken ALMEren arabera (Alokairu Librearen Merkatuaren Estatistika). Gehienez bost etxebizitzaren jabe diren pertsona fisikoei zuzenduta dago programa, eta araudian ezarritako baldintzak bete beharko dituzte. Higiezinak ohiko etxebizitza alokatzeko erabili beharko dira, eta bizitegi-merkatu tentsionatuko eremu izendatutako udalerrietan kokatuta egon beharko dute.
Eskabidea eta laguntzaren ordainketa bi unetan izapidetu ahal izango dira
Alokaplusek laguntza eskatzeko bi bide aurreikusten ditu, errentatzaileak eskaera aurkezten duen unearen arabera. Bi kasuetan, ordaindu gabeko errentei dagozkien zenbatekoak, jabetzak ordaindu gabe geratu diren hornidurak eta errentariaren erruz edo zabarkeriagatik etxebizitzan eragindako kalteak jaso ahal izango ditu.
Lehenengo aukerari esker, etxebizitza berreskuratzeko prozesua amaitu ondoren eska daiteke laguntza. Horretarako, errentatzaileak hiru hilabeteko epea izango du higiezinaren edukitza berreskuratu duela egiaztatzen duenetik, eta eskaera aurkeztu beharko du aginduak eskatutako dokumentazio guztiarekin batera. Espedientea izapidetu eta ebatzi ondoren, ebazpena aldekoa bada, emandako zenbatekoa eta estalitako kontzeptuak zehaztuko dira. Ordainketa bakarra egingo da, aitortutako zenbatekoarekin, eta, izapidetu ondoren, espedientea itxita geratuko da.
Bigarren aukerari esker, etxebizitzaren jabetza berreskuratzeko demanda judiziala izapidetzeko onartu eta hurrengo sei hilabeteetan aurkez daiteke eskaera. Kasu horretan, laguntza kalkulatzeko denbora-tarte konputagarria demanda onartzen denetik eskabidea aurkezten den artekoa izango da, eta gehienez ere sei hilabetekoa. Dokumentazioa aztertu ondoren, aldeko ebazpenak ezarriko du dagokion zenbatekoa, eta ordainketa bakar batean egingo da ordainketa hori ere.
Bigarren modalitate horretan, errentatzaileak, ondoren, laguntza handitzeko eskatu ahal izango du, etxebizitza berreskuratu eta hurrengo hiru hilabeteetan, dagokion gainerako estaldura eskuratzeko, programan aurreikusitako 14 edo 20 hileko gehieneko kopururaino. Luzapen horren ondorioz, beste espediente bat irekiko da, eta, ematen bada, beste ebazpen bat emango da eta ordainketa izapidetuko da.
Kontratu berrietarako eta indarrean dauden alokairuetarako asegurua
Alokaplusen ezaugarrietako bat da alokairu-kontratu berriei zein indarrean dauden kontratuei aplikatu ahal izango zaiela, betiere programaren baldintzak betetzen badira eta errenta erreferentziazko araudian ezarritako mugetara egokitzen bada. Atxikitzeko, errentatzaileak eta errentariak sinatutako konpromiso-agiri bat jaso beharko du kontratuak. Azken horretan, berariaz onartzen du Eusko Jaurlaritzak jabetzari kopuruak ordaintzen badizkio programak estalitako ez-ordaintzeengatik, hornidurengatik edo kalteengatik, Administrazioari itzuli beharko dizkiola, legez aurreikusitako moduan.
Kontratu berrien kasuan, jabeek eranskin hau erantsi ahal izango dute kontratua Bizilagunen eta fidantza Euskadiko Hiri Finken Errentamendu Kontratuen Erregistroan gordailutzen dituztenean. Sailak laukitxo bat prestatuko du dagokion dokumentazioan, konpromiso-dokumentua sartzeko. Bestalde, indarrean dauden kontratuetan, atxikitzeko, beharrezkoa izango da eranskina formalizatzea, kontratuaren aldaketa gisa, eta erregistroari jakinaraztea, bi aldeek sinatutako dokumentua ere erantsita. Bi kasuetan, eranskinak ez ordaintzeagatiko demanda judiziala aurkeztu aurretik egon beharko du erantsita.
Itxasok aitortu duenez, prozedura horri esker "Sailak jakingo du zenbat kontratu atxikitzen zaizkion programari, eta horren ezarpenaren jarraipena egingo du". Eranskinak fidantzen erregistroan sartzeak Alokaplusek babestutako etxebizitzak identifikatzea erraztuko du, bai kontratu berriak formalizatzen direnean, bai alderdiek erabakitzen dutenean estaldura indarrean dagoen alokairu batean sartzea. Bide bikoitz horrek programaren irismena zabaltzea ahalbidetuko du, alokairu berrietara soilik mugatu gabe.
Sailaren aurrekontu-aurreikuspenak honako hauek dira:
- 2026: 250.000 euro.
- 2027: 2.000.000 euro.
- 2028: 2.000.000 euro.
Eusko Jaurlaritzak ordaindu gabeko zenbatekoak erreklamatuko ditu
Alokaplusek ez du esan nahi zorrak desagertu egingo direnik, ezta ez ordaintzeak errentariarentzat ondoriorik ez duenik ere. Ezarritako baldintzak betetzen direnean jabeak laguntza publikoa jaso ahal izatea bermatzen du programak, baina zordundutako zenbatekoengatik ordaintzeari utzi dionaren betebeharrari eusten dio. Horrela, Eusko Jaurlaritzak jabetzari Alokaplusek estalitako zenbatekoak ordaintzen dizkionean, Administrazioak berak eskatuko dio maizterrari zenbateko horiek itzultzea.
Kontratuari erantsitako konpromiso-dokumentuak berariaz jasotzen du dirua itzultzeko betebehar hori, eta diru-bilketako araudiaren eta dirulaguntzen legezko araubidearen arabera eskatuko da. Itxasok ohartarazi duenez, Alokaplusek "ez ditu zorrak ezabatzen eta ez du behin betiko karga bihurtzen Administrazioarentzat. Eusko Jaurlaritzak jabetzari ordaintzen badizkio ordaindu gabeko errentak, hornidurak edo programak estalitako kalteak, zenbateko horiek erreklamatuko dizkio errentariari, legearen arabera. Jabetzari segurtasuna ematen diogu, baina betebeharrak betetzen ez dituenaren erantzukizuna mantentzen dugu", adierazi du.
Eusko Jaurlaritzak mekanismo administratibo eta legalak ditu ordaindutako zenbatekoak erreklamatzeko, eta, beraz, jabeak laguntza jaso izanagatik erantzukizun ekonomikoa ez da desagertzen. Gainera, programari atxikitzeko, maizterrari eska dakizkiokeen bermeak hilabeteko fidantza bakarrera mugatuko dira, legez ezarritako gutxienekoaren arabera. Horrela, Alokaplusek jabeen segurtasuna indartu nahi du, alokairua lortzeko oztopo ekonomikorik gehitu gabe.
Jabearentzako segurtasuna eta alokairuak neurrizko prezioetan
Alokaplusekin bat egitea errenten moderazioarekin lotuta dago. Itxasok eskaintza sustatzeko eta jabegoa bermatzeko estrategia zabalago baten barruan kokatu du programa. "Neurri hau Bizigune bezalako tresnei gehitzen zaie, zeinak etxebizitza hutsak alokairu babesturako hartzen dituen, bai eta etxebizitza arrazoizko prezioetan eta eskuragarrietan alokatzen denean etekinen % 70eko hobaria ematen duten zerga-pizgarriei ere. Alokaplusek palanka berri bat gehitu du: segurtasuna ez ordaintzearen eta kalteen aurrean", nabarmendu du. Azken finean, "Alokaplusek lasaitasun handiagoa eskaintzen du alokatzen duenarentzat eta etxebizitza eskuragarriagoa bilatzen duenarentzat". Diru-bilketako araudiak aurreikusten dituen baldintza eta baldintzetan egingo du.
Jaurlaritzaren Kontseiluak onartu ondoren, Etxebizitza eta Hiri Agenda Sailak aurreikusten du Alokaplus azaroaren hasieran sartu ahal izango dela indarrean, ofizialki argitaratzeko beharrezkoak diren izapideak bete ondoren. Aginduaren arabera, programa Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta hurrengo egunean gauzatuko da.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)