• Gaur Bilboko Itsasmuseumean egindako jardunaldiak, besteak beste, adinekoentzako finantza-tratu txarren prebentzioari buruzko informazio-gida aurkezteko balio izan du. Tresna baliagarria da alerta-seinaleak ezagutzeko, arrisku-faktoreak uler-tzeko eta susmo baten aurrean nola jokatu jakiteko.
• Gida hori adinekoen elkarteen, gizarte-zerbitzuen eta nahi duten banku-erakundeen artean banatuko da, eta, gainera, Sailaren web-gunean egongo da eskuragarri, errazago kontsultatu eta zabaldu ahal izateko.
Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoaren Sailak "Adinekoen aurkako tratu txar ekonomikoak eta finantza-abusuak" jardunaldia antolatu du gaur Bilboko Itsasmuseoan, askotan ikusezina den baina adinekoen bizitzarako eta ongizaterako ondorio larriak dituen errealitate baten inguruan hausnarketarako, sentsibilizaziorako eta lan partekaturako gune bat irekitzeko.
Jardunaldian erakundeetako ordezkariak eta hainbat arlotako adituak bildu dira, fenomeno honi ikuspegi zabal eta koordinatu batetik heltzeko.
Jardunaldiaren irekiera Ivan Larraza Vila, Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko Ongizate sailburuordeak egin du. Programak, gainera, honako hauen parte-hartzea izan du: Aida Lozano Pascual, Zibileko fiskal ordezkaria eta Arabako Probintzia Fiskaltzako Desgaitasunaren eta Adinekoen Ataleko koordinatzailea, eta Carmen Velasco Ramírez, Euskal Herriko Notario Elkargoko dekanordea eta Aequitas Notario Fundazioaren ordezkaria Euskadin. Era berean, Santiago Diaz Morlanek, CaixaBank-eko aholkularitza juridikoko arduradunak bere finantza erakundeak tratu txar ekonomikoen aurrean dauzkan jardunbideak azaldu ditu eta horren ostean honako hauek parte hartu dute: Marije Goikoetxea Iturregui, besteak beste, Giza Eskubideetan doktorea, Psikologian eta Teologian lizentziaduna, eta Bioetikan eta Eraikuntza sozialerako Etikan Magíster, eta Rafael Armesto del Campillo, Deustuko Unibertsitatean Zuzenbidean lizentziatua, Bizkaiko Abokatuen Elkargoko jarduneko abokatua eta Desgaitasunaren Zuzenbidean aditua, bai eta hirugarren sektoreko erakundeetako, elkarteetako eta fundazioetako aholkulari juridikoa ere.
Baina, zalantzarik gabe, jardunaldiaren xede nagusia adinekoentzako finantza-arloko tratu txarren prebentzioari buruzko informazio-gida aurkeztea izan da. Gida hau tresna baliagarria da alerta-seinaleak ezagutzeko, arrisku-faktoreak ulertzeko eta susmo baten aurrean nola jokatu jakiteko. Gida gaztelaniaz eta euskaraz dago eskuragarri, baita irakurketa errazean ere, herritarren artean haren irisgarritasuna bermatzeko eta haren irismena handitzeko.
"Gaur errealitate deseroso bati aurrez aurre begiratzeko bildu gara. Baina are garrantzitsuagoa den zerbait egiteko ere bildu ginen: konpromisoa hartzeko. Gehiago entzuteko konpromisoa hartzea, lehenago atzemateko konpromisoa hartzea eta jokabide jakin batzuk ez normalizatzeko konpromisoa hartzea. Baita erantzunak hobeto koordinatzeko konpromisoa hartzea ere. Azken batean, inbaditu gabe zainduko duen, ordeztu gabe babestuko duen eta paternalismorik gabe babestuko duen gizartearekin konpromisoa hartzea" adierazi du Ongizate sailburuordeak.
Izan ere, adinekoen aurkako tratu txar ekonomikoa edo finantza-abusua hainbat modutan ager daiteke: kontuak edo txartelak baimenik gabe erabiltzea, dokumentuak sinatzeko presioak, pentsioak edo laguntzak eskuratzea, botereetan edo testamentuetan behartutako aldaketak, edo iruzur telefonikoen edo digitalen bidezko engainuak. Askotan, ez da ageriko lapurreta gisa agertzen, baizik eta "bere onerako" laguntza, zaintza edo kudeaketa mozorrotuta, eta horrek identifikazioa zailtzen du, eta are garrantzitsuagoa egiten du prebentzioa. Kalte ekonomikoaz gain, tratu txar mota horiek beldurra, lotsa, isolamendua, ongizatearen narriadura eta autonomiaren galera eragin ditzakete.
Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoaren Sailak adinekoen elkarteen, gizarte-zerbitzuen eta nahi duten banku-erakundeen artean banatuko du, eta, gainera, sailaren webgunean eskuragarri egongo da, kontsulta eta zabalkundea errazteko. Ekimen honekin, Sailak adineko pertsonen eskubideak babesteko eta bizitzaren eremu guztietan errespetuaren, tratu onaren eta autonomiaren kultura sustatzeko konpromisoa indartzen du.
Gidaren edukia funtsezko ideia batetik abiatzen da: laguntza behar izateak ez du esan nahi erabakitzeko gaitasuna galtzen denik. Horregatik, azpimarratzen du garrantzitsua dela laguntza eskaintzea, betiere adineko pertsonaren borondatea, nahiak eta lehentasunak errespetatuz, bai eta familia-, gizarte- edo harreman-ingurunean ezkutuan gera daitezkeen kontrol- edo jabetze-jokabideak ez normalizatzea ere. Era berean, azpimarratu du goiz jardun behar dela, informazio erabilgarria gorde behar dela, laguntza profesionala bilatu behar dela eta, beharrezkoa denean, gizarte-zerbitzuen, banku-erakundeen, aholkularitza juridikoaren edo polizia-indarren lankidetza aktibatu behar dela.
Jardunaldi hori egin ondoren, Sailak beste urrats bat emango du bigarren gida bat egiteko, zeina profesionalei bereziki zuzenduta egongo baita, adinekoen aurkako tratu txar ekonomikoen eta finantza-abusuen detekzioan, esku-hartzean eta erakunde-koordinazioan aurrera egiten jarraitzeko.
Jardunaldi honekin eta harekin batera doazen materialekin, Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoaren Sailak arazo bat ikusarazten lagundu nahi du, sarritan isilean geratzen dena, eta adinekoen eskubideen informazioan, prebentzioan eta babes eraginkorrean oinarritutako erantzun sozial eta instituzionala indartu nahi du.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)