- Kalkuluen arabera, Euskadin 7.500 lokal baino gehiago bihur daitezke etxebizitza, eta eskakizunak malgutzeak eragina izango du etorkizuneko etxebizitzen orientazioetan eta barne-banaketan; betiere gutxieneko azalera eta altuerak errespetatu beharko dira, infraetxeak saihesteko.
- Denis Itxaso sailburuak nabarmendu duenez, “Eusko Jaurlaritza alderdi guztietatik ari da lanean, eta Euskadik ezin ditu espazio hutsak, itxiak eta erabili gabeak eduki hainbeste jende etxebizitza bila ari den bitartean"
Eusko Jaurlaritzak bultzada emango die merkataritza-lokalak etxebizitza bihurtzeko politikei, eta 2022tik indarrean dagoen Bizigarritasun Dekretua malgutuko du, erabilera-aldaketa horiek egiten laguntzeko. Etxebizitza eta Hiri Agenda Sailaren estimazioen arabera, Euskadin 7.500 lokal baino gehiagok betetzen dituzte etxebizitza bihurtzeko baldintza teknikoak. Kalkulu horren arabera, gaur egun erkidegoan dauden 21.295 lokal hutsen % 36k gutxieneko bizigarritasun-baldintzak bete ahal izango lituzke, eta horrek inpaktu bizigarritasun-ahalmena du.
Eusko Jaurlaritzaren apustu horrek funtsezko hainbat neurri ekarriko ditu. Lehenik, erabilera industrialeko edo tertziarioko eraikinen birmoldaketa oso edo partzialetik beheko solairuetan dauden merkataritza-lokaletatik eratorritako etxebizitzak etxebizitza kolaboratiboei edo zuzkidura-alojamenduei eskatutako betekizunekin parekatuko dira. Eta, bigarrenik, etxebizitza berri horiek Bizigarritasunari buruzko Dekretuaren 10. artikuluari heldu ahal izango diote; izan ere, eskakizun tekniko jakin batzuk betetzetik salbuesten ditu artikulu horrek, hirigintza-plangintzak aurrez hori jaso beharrik izan gabe.
Gainera, zenbait alderdi malgutu egingo dira, hala nola, eguzkiztapena, orientazioak edo barne-banaketa. Hori guztia gutxienez 35 m²-ko azalera eta 2,60 metroko altuera librea bermatuta egingo da, infraetxeak sortzea saihesteko.
Denis Itxaso sailburuaren hitzetan, neurri hori “Etxebizitza eta Hiri Agenda Sailak Euskadik bizi duen bizitegi-larrialdiari aurre egiten laguntzeko neurrietako bat da”. Ildo horretan, Legebiltzarrean egindako hitzaldian, lan-ildo horrek eraikitakoaren gainean jarduteko estrategia integrala indartzen duela azpimarratu du arloko arduradun nagusiak. “Abian jarritako politiken ardatza etxebizitza gehiago eraikitzea da, baina, aldi berean, eraikitako hiriaren gainean jarduteko ekintza irmoa ere jasotzen du”, ziurtatu du Itxasok, eta, adierazi duenez, “kasu askotan, posible da hainbat bizitokien gainean jardutea, adierazgarriak izanik, baliabide, kostu eta epe interesgarriak eskaintzen dituztelako”.
Ekimena merkataritza-intereseko eremuetan ez dauden lokalei eragingo die, hirugarren sektoreko jarduerak (bulegoak, kontsultak) hartzeko aukerarik ez dutenei. “Fatxada itxita eta pertsiana beheratuta” duten lokalen kasuak dira, maiz hiri- eta gizarte-arazoak sortzen dituztenak.
Hiria biziberritzea eta eskaintza handitzea
Bizitegi-helburuaz gain, planak hiri-biziberritzeko helburua ere badu. Itxasok azpimarratu duenez, "gure herri eta hirietan gero eta gehiago dira erabiltzen ez diren lokalak, eta horrek gure kaleetan jarduera galtzea eta horri lotutako arazoak dakartza. Gainera, baliabide baliotsu bat alferrik galtzen da, lokal horiei espazio eta bizileku-irtenbide berriak eskaintzeko".
Hori dela eta, Eusko Jaurlaritzak tokiko administrazioekin batera eta koordinatuta sustatu nahi du, eta laster EUDELekin protokolo bat sinatzea aurreikusi du, udaletako hirigintza-araudietan beharrezkoak diren aldaketak bultzatzeko.
Arau-aldaketak presazko neurrien dekretu berri batean txertatuko dira, eta Saila dagoeneko hasi da horiek bideratzen. Helburua da aldaketa horiek neurtuta egitea, baina asmo handiz, Euskadiko etxebizitza-merkatuaren egungo eskakizunekin bat etorrita.
Hitzaldia amaitzeko, mezu hau helarazi du sailburuak: "Euskadik ezin ditu eduki erabiltzen ez diren hainbeste lokal hutsik eta itxita, herritarrek beren bizi-proiektuak garatzeko nahikoa etxebizitza-eskaintzarik aurkitzen ez duten bitartean". Eta gaineratu du: “Badakigu hau eta beste neurriak ez direla neurri magikoak, eta ez dute bizitoki-larrialdia beren kabuz konponduko. Baina, oro har, hartzen ari garen neurri guztiek izango dute eragina epe ertainean, eta frogatuko dute etxebizitzaren arazoak baduela konponbidea”, amaitu du Itxasok.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)