Brusela/Vitoria-Gasteiz 2024 09 25
Europar Batasuneko estatuek otsoa babesteko estatusa jaisteko ekimena defendatu dute asteazken honetan, “zorrotz babestua” izatetik “babestua” izatera igarotzeko, Europako Batzordearen proposamenarekin eta Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak eskatutakoarekin bat etorriz. Bozketa horretan, Espainiako Gobernuak aurka bozkatu du.
Estatu kideen gehiengoa aldaketa horren alde agertu da enbaxadore-mailako bilera batean. Bilera horretan, Espainiarekin batera, Irlanda ere aurka agertu da, eta Eslovenia, Zipre, Malta eta Belgika abstenitu egin dira, iturri diplomatikoek EFE AGRO agentziari jakinarazi ziotenez.
“Babes-estatusa egokitzea urrats garrantzitsua izango da otsoen populazioen hazkundeak planteatzen dituen erronkei aurre egiteko, espeziearen aldeko kontserbazio-egoera lortu eta mantentzeko helburu orokorrari eusten diogun bitartean”, adierazi du Europako Batzordeko bozeramaile batek prentsaurreko batean. Erakunde horrek 2023ko abenduan planteatutako proposamen bat aldatzea sustatu zuen.
Behin boto hori ministro-mailan ofiziala denean, Bruselak ekimen hori aurkeztuko du Bernako Hitzarmenaren Batzorde Iraunkorrean, otsoaren babes-estatusa jaistea erabakiko litzatekeen nazioarteko foroan, betiere abenduaren lehen egunetarako aurreikusitako bilera batean behar den gehiengoa lortzen bada, Europar Batasuneko agintariek azaldu zuten bezala.
Behin baino gehiagotan, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak kezka adierazi die Luis Planas ministroari eta Teresa Ribera ministroari, otsoen presentziaz eta erasoaz euskal geografiako hainbat tokitan. “Euskadin otsoaren afekzio nabarmena dago Araban eta Bizkaian. Azken 20 urteetan, Araban bakarrik, hildako 2.379 animalia erroldatu dira. Eta 2024an, 36 eraso izan dira, eta 147 animaliarengan izan dituzte ondorioak; 26 zaurituak eta gainerakoak hilda edo desagertuta, aurreko astean Amurriotik gertu izandako kasua barne. Inpaktu handia du, eta ez bakarrik ardien sektorean”.
“Helburua da gure abeltzain-kolektiboari laguntzea, etengabe jasaten ari baitira animalien aurkako erasoak otsoengandik”, Amaia Barredo sailburuak adierazi duenez, babes-motaren sailkapenari dagokionez Europako gehiengoaren eskaeraren datuak ezagutu ondoren.
Amaia Barredo sailburuak Trantsizio Ekologikoko Ministerioari eta Nekazaritza Ministerioari eskatu zien otsoa LESPREtik kentzeko (Babes Bereziko Erregimenean dauden Basa Espezieen Zerrenda), eta espezie “babestu” bihurtzeko. Bere garaian idatzi bat ere bidali zitzaion Teresa Ribera ministroari, 2023ko ekainaren 9an, eta ez da gaur arte erantzunik jaso.
Batzordearen ahozko aurkezpenean, Jaurlaritzak esan du estatus-aldaketa “otsoari eta otsoari bakarrik” dagokiola, eztabaidagai diren beste animalia batzuen “Pandoraren kutxa” irekitzea saihesteko, tartean hartzena edo kastorearena.
Aldaketa
Hori gertatuz gero, Europako Batzordeak Habitatei buruzko Europako zuzentaraua aldatu beharko du, eta, ondoren, Europako Parlamentuak eta EBko gobernuek onartu beharko dute.
Aldaketa horrek otsoaren kontserbazio-estatusa aldatuko luke “soilik”, eta ez beste espezie batzuena, Europar Batasuneko bozeramaileak GKE batzuen salaketen aurrean azpimarratu zuenez. Izan ere, GKE horiek, asteazkeneko botoa eman aurretik, animalia horren babesa ez jaisteko eskatu zuten.
300 erakunde zibilek baino gehiagok sinatutako gutun batean, besteak beste, WWFk, BirdLifek edo Europako Ingurumen Bulegoak (EEB), otsoak “zorrotz” babestua izaten jarraitu behar duela defendatu zuten egungo proba zientifikoen arabera, haien populazioak oraindik “urrun” daudelako “onak eta bideragarriak” izatetik, nahiz eta “susperraldi nabarmena” ikusi.
Estatus-aldaketaren aurkako iturri diplomatikoek EFEri adierazi ziotenez, gaur egun ez dago “datu zientifiko eguneraturik, azkenak 2019koak dira, eta datorren urtean errolda eguneratua izango dugu”.
Horren aurrean, Bruselak dioenez, bere proposamena egungo egoeraren eta lortutako datuen “analisi sakon batean oinarritzen da”, baita otsoak “giza jarduerekin” dituen “gatazka gero eta handiagoak” agerian uzten dituzten txostenetan ere. “Ustekabean aldatu den errealitate horrek justifikatzen du proposamena”, adierazi zuen bozeramaileak.
Proposamena iaz aurkeztu zuenean, Bruselak argudiatu zuen otsoa babesteko estatutua 1979an onartu zela -Europako fauna eta flora basatiaren eta habitat naturalen kontserbazioari buruzko Bernako nazioarteko hitzarmenaren arabera-, negoziazioen unean eskuragarri zeuden datu zientifikoak kontuan hartuta.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)