Karmele Jaio: "Idazlok euskararen egoerak mugatzen gaitu; baina euskal irakurleak leialak dira"
- DataAzaroak 20
- Gaia Literatura
Karmele Jaio idazleak sari bat irabazi du 'Aitaren etxea' eleberriagatik eta egunkari honetan Euskaraldia dela eta, euskarak bere bizitzan eta literaturan bertan egun duen garrantziaz hitz egin du
Karmele Jaioren Aitaren etxea eleberriak irabazi berri du Euskadi Literatura 2020 saria. Azken nobela honetan, Jaiok maskulinotasuna eta generoak emakumeen eta gizonen bizitzan duen pisu izugarria sortzeko eta transmititzeko modua aztertu du. Garrantzia ematen dio errealitate berari begiratzeko dugun ikuspuntu ezberdinak. Eta bere hizkuntzan idatzi du, euskaraz. Izan ere, Karmele Jaiorentzat euskarak garrantzi handia du, eta harro dago azken urteotan Araban hizkuntza horrek izan duen bilakaeraz. Euskaraldia bezalako ekimenek hizkuntza normalizatzen laguntzen dutela eta euskarazko literatura gero eta garrantzi tsuagoa dela dio.
Berriki, Euskadi Literatura 2020 saria irabazi zenuen. Zorionak! Zer suposatu izan du zuretzat sari honek?
–Liburua duela urtebete inguru argitaratu zen. Idazketa-prozesua oso bakartia izan zen, eta, aurten argitaratu ondoren, irakurleen babesa sentitu dut; jendeak polita izan dela esan dit, salmentak ondo joan dira... jendearen feedbacka jaso dut. Eta saria jasotzea izan da nire lanaren amaiera ofiziala. Sari hau jasotzea oso atsegina izan da niretzat.
Euskal literaturak bide garrantzitsua egiten du azken urteotan. Zer da zailena euskarazko literatura egitean?
–Berez hizkuntzak bizi duen egoera. Uste dut hori dela zailena, hizkuntza minorizatua da eta horrek eragina du. Publiko mugatua dugu, fidela ere esango nuke, baina hizkuntzaren egoerak mugatzen gaitu. Hizkuntzaren egoera hobea balitz, seguru asko gure egoera ere hobea izango litzateke.
Zaila al da irakurleei euskarazko literatura ikusaraztea?
–Gure inguruan askoz indartsuagoa den hizkuntza bat dugu. Eta indar bera euskaraz izatea zaila da. Irakurle bat liburu-denda batera sartzen denean, adibidez, historiarako txoko bat aurkitzen da, eleberrientzako beste bat eta euskararako beste atal bat. Zati txiki bat du euskarak. Eta, berez, euskarazko literaturak ere sor ditzake irakurketa-atal horiek guztiak. Gure literatura gehiago ikusteko ahalegina egin da, baita beste publikoetara iristeko ere, baina ikusezintasuna arazo bat dago.